Giới thiệu
Một giấc mơ về mua sắm có thể nhanh chóng thu hút sự chú ý của Cơ đốc nhân. Việc mua bán, chọn lựa giữa các hàng hóa, thương lượng giá trị và mang theo đồ mua được là những hình ảnh sống động gợi lên các câu hỏi về dục vọng, sự cung ứng, các ưu tiên và bản sắc. Cơ đốc nhân nên tránh xem những giấc mơ như vậy như một mã đơn giản cần giải. Kinh Thánh không phải là một cuốn từ điển giấc mơ ban phát những ý nghĩa cố định cho các hình ảnh cụ thể. Thay vào đó, Kinh Thánh cung cấp các khung biểu tượng và các hạng mục thần học giúp tín hữu diễn giải trải nghiệm với sự khiêm nhường, phân định thấm đẫm Kinh Thánh và khôn ngoan mục vụ.
Biểu tượng trong Kinh Thánh
Trong Kinh Thánh, chợ búa, thương nhân và các hành vi mua bán xuất hiện nhiều lần như những biểu tượng liên kết với các chủ đề thuộc linh. Thị trường vừa là một không gian xã hội cụ thể vừa là một hình ảnh thần học cho các lựa chọn, sự cung ứng, cám dỗ và đời sống luân lý. Chúa Giê-su nói về các kho báu và nơi để chúng, về thương nhân tìm ngọc, và các tiên tri dùng ngôn ngữ mua bán để mô tả sự cung ứng thuộc linh. Tân Ước cũng sử dụng ngôn ngữ thương mại để cảnh báo về phồn vinh giả và thờ ngẫu tượng.
19Các ngươi chớ chứa của cải ở dưới đất, là nơi có sâu mối, ten rét làm hư, và kẻ trộm đào ngạch khoét vách mà lấy; 20nhưng phải chứa của cải ở trên trời, là nơi chẳng có sâu mối, ten rét làm hư, cũng chẳng có kẻ trộm đào ngạch khoét vách mà lấy. 21Vì chưng của cải ngươi ở đâu, thì lòng ngươi cũng ở đó.
45Nước thiên đàng lại giống như một người lái buôn kiếm ngọc châu tốt, 46khi đã tìm được một hột châu quí giá, thì đi bán hết gia tài mình mà mua hột châu đó.
13Lễ Vượt Qua của dân Giu-đa hầu đến; Ðức Chúa Jêsus lên thành Giê-ru-sa-lem. 14Trong đền thờ, Ngài thấy có người buôn bán bò, chiên, bò câu, và có người đổi bạc dọn hàng ở đó. 15Ngài bện một cái roi bằng dây, bèn đuổi hết thảy khỏi đền thờ, chiên và bò nữa; vải tiền người đổi bạc và đổ bàn của họ. 16Ngài phán cùng kẻ bán bò câu rằng: Hãy cất bỏ đồ đó khỏi đây, đừng làm cho nhà Cha ta thành ra nhà buôn bán.
11Các nhà buôn trên đất cũng vì nó khóc lóc rầu rĩ, vì không ai mua hàng hóa mình nữa: 12hàng hóa là vàng, bạc, ngọc, châu, vải gai mịn màu tía, lụa, màu điều; các hạng gỗ thơm; các thức đồ bằng ngà voi, bằng gỗ quí, bằng đồng, bằng sắt, bằng đá hoa; 13nhục quế, sa nhơn, hương, dầu thơn, nhũ hương; rượu, dầu, bột mì mịn, lúa mì; bò, trừu, ngựa, xe, tôi mọi và linh hồn người ta nữa.
Hỡi những kẻ nào khát, hãy đến suối nước! Và người nào không có tiền bạc, hãy đến, mua mà ăn! Hãy đến, mua rượu và sữa mà không cần tiền, không đòi giá.
Những đoạn này cho thấy một loạt cách dùng biểu tượng. Kho báu và nơi cất giữ nó trở thành cách nói tắt cho điều điều khiển trái tim. Thương nhân tìm ngọc chỉ đến việc theo đuổi tập trung một mục tiêu giá trị tối hậu. Việc thanh tẩy đền thờ chỉ trích ảnh hưởng tha hóa của thương mại đối với sự thánh. Tiếng than của Khải Huyền về các thương nhân làm nổi bật cách thương mại có thể bị ràng buộc với các hệ thống tội lỗi. Lời mời của Isaiah “mua mà không tiền” dùng ngôn ngữ thị trường để mô tả sự ban ân của Thiên Chúa về sự sống thuộc linh.
Giấc mơ trong truyền thống Kinh Thánh
Kinh Thánh ghi lại giấc mơ như một trong những cách Thiên Chúa đôi khi giao tiếp trong lịch sử cứu chuộc. Đồng thời, chứng nhân Kinh Thánh kêu gọi phân định, thử nghiệm và khiêm nhường khi chú ý đến giấc mơ. Giấc mơ không tự động là những thông điệp có thẩm quyền. Truyền thống Cơ đốc nhấn mạnh việc đo mọi kinh nghiệm nội tâm theo Kinh Thánh, hình tượng của Đức Kitô và lời khuyên của cộng đồng Cơ đốc.
Sau đó, ta sẽ đổ Thần ta trên các loài xác thịt; con trai và con gái các ngươi sẽ nói tiên tri; những người già cả các ngươi sẽ thấy chiêm bao, những kẻ trai trẻ các ngươi sẽ xem sự hiện thấy.
Sự hiện diện của giấc mơ trong lịch sử Kinh Thánh không cho phép mọi cách giải thích cá nhân. Ngay cả các giấc mơ tiên tri trong Kinh Thánh cũng chịu xác nhận bởi ý muốn đã mặc khải của Thiên Chúa và bởi hoa trái mà chúng sinh ra. Cơ đốc nhân được khuyên tránh những giả định, tìm lời khuyên khôn ngoan và giữ những ý nghĩa tiềm năng một cách nhẹ nhàng cho đến khi chúng phù hợp với Kinh Thánh và dẫn đến sự thánh thiện.
Những cách hiểu Kinh Thánh có thể có về giấc mơ
Dưới đây là vài khả năng thần học, được đưa ra như những kính ngắm diễn giải hơn là những dự đoán. Mỗi khả năng đều bắt nguồn từ hình ảnh Kinh Thánh và cần được thử nghiệm bằng cầu nguyện.
1) Lời mời xem xét quản lý tài sản và các ưu tiên
Cảnh mua sắm có thể hướng tín hữu lên các câu hỏi về quản lý tài sản. Những gì chúng ta mua và cách chúng ta đánh giá mọi thứ phản ánh nơi niềm tin của chúng ta đặt và điều chúng ta thờ. Giáo huấn Kinh Thánh về kho báu, quản lý tài sản và trung tín trong các nhiệm vụ nhỏ cung cấp một khung để hiểu giấc mơ như một lời mời đánh giá các ưu tiên.
14Vả, nước thiên đàng sẽ giống như một người kia, khi đi đường xa, gọi các đầy tớ mà giao của cải mình. 15Chủ đó cho người nầy năm ta-lâng, người kia hai, người khác một, tùy theo tài mỗi người; đoạn, chủ lên đường. 16Tức thì, người đã nhận năm ta-lâng đi làm lợi ra, và được năm ta-lâng khác. 17Người đã nhận hai ta-lâng cũng vậy, làm lợi ra được hai ta-lâng nữa. 18Song người chỉ nhận một thì đi đào lỗ dưới đất mà giấu tiền của chủ. 19Cách lâu ngày, chủ của những đầy tớ ấy trở về khiến họ tính sổ. 20Người đã nhận năm ta-lâng bèn đến, đem năm ta-lâng khác nữa, và thưa rằng: Lạy chúa, chúa đã cho tôi năm ta-lâng; đây nầy, tôi làm lợi ra được năm ta-lâng nữa. 21Chủ nói với người rằng: Hỡi đầy tớ ngay lành trung tín kia, được lắm; ngươi đã trung tín trong việc nhỏ, ta sẽ lập ngươi coi sóc nhiều; hãy đến hưởng sự vui mừng của chúa ngươi. 22Người đã nhận hai ta-lâng cũng đến mà thưa rằng: Lạy chúa, chúa đã cho tôi hai ta-lâng; đây nầy, tôi đã làm lợi ra được hai ta-lâng nữa. 23Chủ đáp rằng: Hỡi đầy tớ ngay lành trung tín kia, được lắm; ngươi đã trung tín trong việc nhỏ, ta sẽ lập ngươi coi sóc nhiều; hãy đến hưởng sự vui mừng của chúa ngươi. 24Người chỉ nhận một ta-lâng cũng đến mà thưa rằng: Lạy chúa, tôi biết chúa là người nghiêm nhặt, gặt trong chỗ mình không gieo, lượm lặt trong chỗ mình không rải ra, 25nên tôi sợ mà đi giấu ta-lâng của chúa ở dưới đất; đây nầy, vật của chúa xin trả cho chúa. 26Song chủ đáp rằng: Hỡi đầy tớ dữ và biếng nhác kia, ngươi biết ta gặt trong chỗ ta không gieo, và lượm lặt trong chỗ ta không rải ra; 27vậy thì ngươi phải đưa bạc của ta lại cho người buôn bạc, rồi khi ta trở về, sẽ lấy vốn và lời. 28Vậy, các ngươi hãy lấy ta-lâng của người nầy mà cho kẻ có mười ta-lâng. 29Vì sẽ cho thêm kẻ nào đã có, thì họ sẽ dư dật; nhưng kẻ nào không có, thì cũng cất luôn điều họ đã có nữa. 30Còn tên đầy tớ vô ích đó, hãy quăng nó ra ngoài là chỗ tối tăm, ở đó sẽ có khóc lóc và nghiến răng.
Hãy bán gia tài mình mà bố thí. Hãy sắm cho mình túi không hư, và của báu không hề hao kém ở trên trời, là nơi kẻ trộm không đến gần, sâu mọt không làm hư nát.
41Ðức Chúa Jêsus ngồi đối ngang cái rương đựng tiền dâng, coi dân chúng bỏ tiền vào thể nào. 42Có lắm người giàu bỏ nhiều tiền; cũng có một mụ góa nghèo kia đến bỏ hai đồng tiền ăn một phần tư xu. 43Ngài bèn kêu môn đồ mà phán rằng: Quả thật, ta nói cùng các ngươi, mụ góa nghèo nầy đã bỏ tiền vào rương nhiều hơn hết thảy những người đã bỏ vào. 44Vì mọi kẻ khác lấy của dư mình bỏ vào, còn mụ nầy nghèo cực lắm, đã bỏ hết của mình có, là hết của có để nuôi mình.
Kính ngắm này mời gọi việc kiểm tra thực tiễn về cách thời gian, tiền bạc và khả năng đang được sử dụng. Nó không giả định giấc mơ là một truyền lệnh trực tiếp. Thay vào đó, nó gợi ý rằng giấc mơ có thể bộc lộ sự nhạy cảm về trung tín, hào phóng và việc sử dụng các nguồn lực Thiên Chúa ban.
2) Lời cảnh báo về chủ nghĩa tiêu thụ và thờ ngẫu tượng
Mua sắm trong một giấc mơ cũng có thể làm nổi bật những rủi ro thuộc linh của văn hóa tiêu thụ. Kinh Thánh nhiều lần cảnh báo chống lại việc yêu mến của cải và để cho của cải trở thành một thần tượng. Những giấc mơ nhấn mạnh sự tích lũy, lo lắng về mua sắm hoặc một cuộc săn tìm không ngừng cho nhiều hơn có thể được đọc qua những cảnh báo Kinh Thánh này.
Ðoạn, Ngài phán cùng chúng rằng: Hãy giữ cẩn thận chớ hà tiện gì hết; vì sự sống của người ta không phải cốt tại của cải mình dư dật đâu.
Bởi chưng sự tham tiền bạc là cội rễ mọi điều ác, có kẻ vì đeo đuổi nó mà bội đạo, chuốc lấy nhiều điều đau đớn.
Chẳng ai được làm tôi hai chủ; vì sẽ ghét người nầy mà yêu người kia, hoặc trọng người nầy mà khinh người kia. Các ngươi không có thể làm tôi Ðức Chúa Trời lại làm tôi Ma-môn nữa.
Diễn giải giấc mơ theo cách này kêu gọi ăn năn khi cần thiết và một cam kết mới để thoát khỏi chế độ của vật chất, không phải vì sợ hãi đối với đồ vật mà là vì trung thành với Đức Kitô.
3) Biểu tượng của việc tìm kiếm giá trị đích thực
Một số hình ảnh thị trường trong Kinh Thánh mang sắc thái tích cực khi mô tả việc tìm kiếm điều có giá trị tối hậu. Thương nhân tìm thấy viên ngọc và bán hết để mua nó là hình ảnh theo đuổi giá trị của vương quốc. Một giấc mơ về mua sắm vì thế có thể phản ánh một khát khao thuộc linh tìm ra điều thực sự mãn nguyện.
45Nước thiên đàng lại giống như một người lái buôn kiếm ngọc châu tốt, 46khi đã tìm được một hột châu quí giá, thì đi bán hết gia tài mình mà mua hột châu đó.
Hỡi những kẻ nào khát, hãy đến suối nước! Và người nào không có tiền bạc, hãy đến, mua mà ăn! Hãy đến, mua rượu và sữa mà không cần tiền, không đòi giá.
Ta khuyên ngươi hãy mua vàng thử lửa của ta, hầu cho ngươi trở nên giàu có; mua những áo trắng, hầu cho ngươi được mặc vào và điều xấu hổ về sự trần truồng ngươi khỏi lộ ra; lại mua thuốc xức mắt đặng thoa mắt ngươi, hầu cho ngươi thấy được.
Diễn giải này khuyến khích lắng nghe những gì linh hồn thực sự kiếm tìm. Nó hướng về việc khám phá lại Đức Kitô như Đấng thỏa lòng, và về việc đầu tư đời sống mình vào những của cải của vương quốc hơn là những món hời trần gian.
4) Phân định về lừa dối và hàng hóa giả mạo
Thị trường trong Kinh Thánh cũng tượng trưng cho nơi lưu hành các hàng hóa giả. Châm ngôn và các lời cảnh báo tiên tri lên án cán cân gian dối và thương nhân lừa gạt. Một giấc mơ nhấn mạnh những món đồ giả hoặc vô giá trị có thể đang thu hút sự chú ý đến lừa dối thuộc linh hoặc các giáo thuyết sai lạc.
Cây cân giả lấy làm gớm ghiếc cho Ðức Giê-hô-va; Nhưng trái cân đúng được đẹp lòng Ngài.
11Các nhà buôn trên đất cũng vì nó khóc lóc rầu rĩ, vì không ai mua hàng hóa mình nữa: 12hàng hóa là vàng, bạc, ngọc, châu, vải gai mịn màu tía, lụa, màu điều; các hạng gỗ thơm; các thức đồ bằng ngà voi, bằng gỗ quí, bằng đồng, bằng sắt, bằng đá hoa; 13nhục quế, sa nhơn, hương, dầu thơn, nhũ hương; rượu, dầu, bột mì mịn, lúa mì; bò, trừu, ngựa, xe, tôi mọi và linh hồn người ta nữa.
Các ngươi nói rằng: Khi nào trăng mới sẽ qua, cho chúng ta có thể bán lúa miến, và ngày sa-bát qua, đặng chúng ta mở kho lúa mì, mà bớt ê-pha, thêm nặng siếc-lơ, và dùng cân dối giả đặng phỉnh gạt;
Dưới kính ngắm này, tín hữu được mời thử các giáo huấn và trải nghiệm theo Kinh Thánh và theo hoa trái chúng sinh ra trong yêu thương, công chính và theo hình ảnh Đức Kitô.
5) Cộng đồng và phân phối lại
Cuối cùng, hình ảnh mua bán có thể chỉ đến chiều kích xã hội và cộng đoàn của đời sống vật chất. Công vụ và thực hành của Hội thánh sơ khai cho thấy tài sản được sống trong một cộng đồng quan tâm lẫn nhau. Một giấc mơ về mua sắm có thể khơi lên suy nghĩ về hào phóng, giúp đỡ lẫn nhau và chức vụ của Hội thánh hướng tới công lý.
44Phàm những người tin Chúa đều hiệp lại với nhau, lấy mọi vật làm của chung. 45Bán hết gia tài điền sản mình mà phân phát cho nhau, tùy sự cần dùng của từng người.
25Bấy giờ, một thầy dạy luật đứng dậy hỏi đặng thử Ðức Chúa Jêsus rằng: Thưa thầy, tôi phải làm gì để được hưởng sự sống đời đời? 26Ngài phán rằng: Trong luật pháp có chép điều gì? Ngươi đọc gì trong đó? 27Thưa rằng: Ngươi phải hết lòng, hết linh hồn, hết sức, hết trí mà kính mến Chúa là Ðức Chúa Trời ngươi; và yêu người lân cận như mình. 28Ðức Chúa Jêsus phán rằng: Ngươi đáp phải lắm; hãy làm điều đó, thì được sống. 29Song thầy ấy muốn xưng mình là công bình, nên thưa cùng Ðức Chúa Jêsus rằng: Ai là người lân cận tôi? 30Ðức Chúa Jêsus lại cất tiếng phán rằng: Có một người từ thành Giê-ru-sa-lem xuống thành Giê-ri-cô, lâm vào kẻ cướp, nó giựt lột hết, đánh cho mình mẩy bị thương rồi đi, để người đó nửa sống nửa chết. 31Vả, gặp một thầy tế lễ đi xuống đường đó, thấy người ấy, thì đi qua khỏi. 32Lại có một người Lê-vi cũng đến nơi, lại gần, thấy, rồi đi qua khỏi. 33Song có một người Sa-ma-ri đi đường, đến gần người đó, ngó thấy thì động lòng thương; 34bèn áp lại, lấy dầu và rượu xức chỗ bị thương, rồi rịt lại; đoạn, cho cỡi con vật mình đem đến nhà quán, mà săn sóc cho. 35Ðến bữa sau, lấy hai đơ-ni-ê đưa cho chủ quán, dặn rằng: Hãy săn sóc người nầy, nếu tốn hơn nữa, khi tôi trở về sẽ trả. 36Trong ba người đó, ngươi tưởng ai là lân cận với kẻ bị cướp? 37Thầy dạy luật thưa rằng: Ấy là người đã lấy lòng thương xót đãi người. Ðức Chúa Jêsus phán rằng: Hãy đi, làm theo như vậy.
Diễn giải này nhấn mạnh những hành động cụ thể của lòng thương xót và ơn gọi của Hội thánh đảm bảo rằng việc mua sắm và cung ứng không trở thành những nỗ lực thuần túy cá nhân mà phục vụ cho sự thịnh vượng của người hàng xóm.
Suy ngẫm mục vụ và phân định
Khi một Cơ đốc nhân có một giấc mơ sống động về mua sắm, phản ứng mục vụ khôn ngoan là sự phân định thấm đẫm Kinh Thánh hơn là hoảng hốt hay tự tin thái quá. Về mặt thực tiễn điều này có nghĩa là:
- Cầu xin sự khôn ngoan và sự rõ ràng, xin Thánh Linh hướng dẫn mà không giả định giấc mơ là một truyền thông trực tiếp.
Ví bằng trong anh em có kẻ kém khôn ngoan, hãy cầu xin Ðức Chúa Trời, là Ðấng ban cho mọi người cách rộng rãi, không trách móc ai, thì kẻ ấy sẽ được ban cho.
Thử các ấn tượng theo Kinh Thánh. Bất kỳ ý nghĩa được gợi ý nào mâu thuẫn với phúc âm, gieo rắc sợ hãi hoặc đòi hỏi bí mật thì nên gác sang một bên.
Tìm cộng đồng và lời khuyên mục vụ. Trưởng lão của Hội thánh địa phương và những tín hữu trưởng thành có thể giúp cân nhắc các cách giải thích và đề xuất những bước đi trung thành tiếp theo.
Thực hiện các bước cụ thể phù hợp với những ý nghĩa có khả năng: kiểm kê của cải, xem xét chi tiêu và cách cho, ăn năn khi tham lam hay keo kiệt trở nên rõ rệt, và theo đuổi đời sống giản dị hoặc hào phóng theo sự dẫn dắt của Thánh Linh.
Một quan sát thế tục tối thiểu là điều chấp nhận được: đôi khi giấc mơ chỉ đơn giản là phát lại những bận tâm hàng ngày, lo lắng về tiền bạc hoặc những trải nghiệm mua sắm gần đây. Những nguyên nhân tự nhiên như vậy không bác bỏ suy ngẫm thần học nhưng chúng khuyên nên thận trọng để không giải thích quá mức mọi giấc mơ là có ý nghĩa thuộc linh.
Kết luận
Một giấc mơ về mua sắm mở ra những hướng suy ngẫm phong phú theo Kinh Thánh: quản trị và kho báu, cám dỗ và thờ ngẫu tượng, sự tìm kiếm điều thỏa lòng thật sự, nhu cầu về cán cân trung thực và ơn gọi cộng đoàn của Hội thánh. Kinh Thánh không giảm giấc mơ xuống thành những mã cố định, nhưng nó trao các hạng mục biểu tượng và khôn ngoan luân lý giúp Cơ đốc nhân diễn giải hình ảnh với sự khiêm nhường. Tín hữu được mời đáp lại bằng cầu nguyện, Kinh Thánh, lời khuyên khôn ngoan và những hành động cụ thể của ăn năn hoặc hào phóng khi thích hợp, giữ mọi cách giải thích một cách nhẹ nhàng và luôn để chúng chịu sự quyền phép của Đức Kitô.