Giới thiệu
Những hình ảnh trong giấc mơ gợi ý về việc bị nhắm làm mục tiêu hoặc “bị nhắm tới” tự nhiên đánh thức những cảm xúc mạnh mẽ: tổn thương, sợ hãi và những câu hỏi về ý nghĩa. Đối với người Kitô hữu, những giấc mơ như vậy thu hút sự quan tâm vì chúng chạm đến những chủ đề mà Kinh Thánh xem trọng: kẻ thù, sự che chở, buộc tội, và sự chăm sóc của Thiên Chúa cho những người yếu thế. Cần nói ngay từ đầu rằng Kinh Thánh không phải là cuốn từ điển giấc mơ chuyển mọi hình ảnh thành một dấu hiệu cố định. Thay vào đó, Thánh Kinh cung cấp những khung biểu tượng, ngôn ngữ thần học và những mô thức kể chuyện mà chúng ta có thể dùng để phân định xem Thiên Chúa có thể đang dạy gì chúng ta qua đời sống bình thường, bao gồm cả giấc mơ. Sự phân định đòi hỏi suy ngẫm trong cầu nguyện, so sánh với Kinh Thánh và lời khuyên mục vụ khôn ngoan hơn là việc lý giải tâm linh một cách vội vàng.
Biểu tượng Kinh Thánh trong Thánh Kinh
Khi hình ảnh giấc mơ gợi tới việc bị nhắm làm mục tiêu, Kinh Thánh thường đặt những hình ảnh đó trong vài cụm biểu tượng lặp lại: vũ khí và chiến tranh, bức hại và chịu khổ, buộc tội và xét xử, và sự hiện diện bảo vệ của Thiên Chúa. Vũ khí và mũi tên đại diện cho ý định thù địch; những người trung tín được khắc họa là đang bị tấn công nhưng vẫn dưới khiên che của Thiên Chúa. Chủ đề bức hại nhấn mạnh rằng sự chịu khổ có thể là một phần của ơn gọi Kitô hữu mà không bao giờ biện minh cho tội. Ngôn ngữ về kẻ buộc tội nhắc chúng ta rằng việc đổ lỗi và cáo buộc là những thực tại thuộc linh có thể chỉ được đáp lại bởi sự công chính của Đấng Christ. Cuối cùng, hình ảnh người chăn và pháo đài nhấn mạnh sự hiện diện bảo vệ của Thiên Chúa giữa nguy cơ.
11Hãy mang lấy mọi khí giới của Ðức Chúa Trời, để được đứng vững mà địch cùng mưu kế của ma quỉ. 12Vì chúng ta đánh trận, chẳng phải cùng thịt và huyết, bèn là cùng chủ quyền, cùng thế lực, cùng vua chúa của thế gian mờ tối nầy, cùng các thần dữ ở các miền trên trời vậy. 13Vậy nên, hãy lấy mọi khí giới của Ðức Chúa Trời, hầu cho trong ngày khốn nạn, anh em có thể cự địch lại và khi thắng hơn mọi sự rồi, anh em được đứng vững vàng. 14Vậy, hãy đứng vững, lấy lẽ thật làm dây nịt lưng, mặc lấy giáp bằng sự công bình, 15dùng sự sẵn sàng của Tin Lành bình an mà làm giày dép. 16Lại phải lấy thêm đức tin làm thuẫn, nhờ đó anh em có thể dập tắt được các tên lửa của kẻ dữ. 17Cũng hãy lấy sự cứu chuộc làm mão trụ, và cầm gươm của Ðức Thánh Linh, là lời Ðức Chúa Trời.
Phàm binh khí chế ra nghịch cùng ngươi sẽ chẳng thạnh lợi, và ngươi sẽ định tội mọi lưỡi dấy lên để xét đoán ngươi. Ðức Giê-hô-va phán: Ấy là phần cơ nghiệp của các tôi tớ Ðức Giê-hô-va, và sự công bình bởi ta ban cho họ.
1Người nào ở nơi kín đáo của Ðấng Chí cao, Sẽ được hằng ở dưới bóng của Ðấng Toàn năng. 2Tôi nói về Ðức Giê-hô-va rằng: Ngài là nơi nương náu tôi, và là đồn lũy tôi; Cũng là Ðức Chúa Trời tôi, tôi tin cậy nơi Ngài. 3Ngài sẽ giải cứu ngươi khỏi bẫy chim, Và khỏi dịch lệ độc-hại. 4Ngài sẽ lấy lông Ngài mà che chở ngươi, Và dưới cánh Ngài, ngươi sẽ được nương náu mình; Sự chơn thật Ngài là cái khiên và cái can của ngươi. 5Ngươi sẽ chẳng sợ hoặc sự kinh khiếp ban đêm, Hoặc tên bay ban ngày, 6Hoặc dịch lệ lây ra trong tối tăm, Hay là sự tàn diệt phá hoại đương lúc trưa. 7Sẽ có ngàn người sa ngã bên ngươi, Và muôn người sa ngã bên hữu ngươi. Song tai họa sẽ chẳng đến gần ngươi.
Dầu khi tôi đi trong trũng bóng chết, Tôi sẽ chẳng sợ tai họa nào; vì Chúa ở cùng tôi; Cây trượng và cây gậy của Chúa an ủi tôi.
Những đoạn này và những đoạn tương tự cho thấy biểu tượng Kinh Thánh kết hợp giữa mối đe dọa và sự giúp đỡ thiêng liêng thay vì để kẻ tin interpret hình ảnh tấn công một cách riêng rẽ.
Những giấc mơ trong truyền thống Kinh Thánh
Kinh Thánh có nhiều giấc mơ và thị kiến như một phần của cách Thiên Chúa giao tiếp và kinh nghiệm nhân sinh. Những nhân vật như Giuse và Daniel đã nhận được những giấc mơ mà Thiên Chúa đã sử dụng trong lịch sử cứu rỗi. Đồng thời, Thánh Kinh thúc giục sự khiêm nhường và thử nghiệm mọi trải nghiệm thuộc linh. Giấc mơ có thể là phương tiện Thiên Chúa dùng, nhưng cũng có thể phản ánh nỗi sợ, hy vọng và lương tâm của người mơ. Do đó thần học Kitô giáo đối xử với giấc mơ bằng sự tôn trọng nhưng thận trọng: chúng phải chịu sự xét đoán của Kinh Thánh và sự phân định trong cộng đoàn.
5Giô-sép có nằm chiêm bao, thuật lại cho các anh mình nghe; họ càng thêm ganh ghét nữa. 6Người nói rằng: Tôi có điềm chiêm bao, xin các anh hãy nghe tôi thuật: 7Chúng ta đương ở ngoài đồng bó lúa, nầy bó lúa tôi đứng dựng lên, còn bó lúa của các anh đều đến ở chung quanh, sấp mình xuống trước bó lúa tôi. 8Các anh người bèn đáp rằng: Vậy, mầy sẽ cai trị chúng ta sao? mầy sẽ hành-quyền trên chúng ta sao? Họ càng ganh ghét hơn nữa, vì điềm chiêm bao và lời nói của chàng. 9Giô-sép lại nằm chiêm bao nữa, thuật cùng các anh mình rằng: Tôi còn một điềm chiêm bao nữa: Nầy mặt trời, mặt trăng, và mười một ngôi sao đều sấp mình xuống trước mặt tôi! 10Chàng thuật chiêm bao đó lại cho cha và các anh mình nghe; nhưng cha chàng quở mà hỏi rằng: Ðiềm chiêm bao của mầy đó có nghĩa chi? Có phải tao, mẹ, và các anh mầy đều phải đến sấp mình xuống đất trước mặt mầy chăng? 11Các anh lấy làm ganh ghét chàng; còn cha lại ghi nhớ lấy điều đó.
Song đang ngẫm nghĩ về việc ấy, thì thiên sứ của Chúa hiện đến cùng Giô-sép trong giấc chiêm bao, mà phán rằng: Hỡi Giô-sép, con cháu Ða-vít, ngươi chớ ngại lấy Ma-ri làm vợ, vì con mà người chịu thai đó là bởi Ðức Thánh Linh.
Khi ai đó có giấc mơ bị nhắm làm mục tiêu, truyền thống Kinh Thánh mời gọi chúng ta cân nhắc trải nghiệm ấy trước chân lý mặc khải của Thiên Chúa và tìm xác nhận qua cầu nguyện, Kinh Thánh và lời khuyên khôn ngoan.
Những cách diễn giải Kinh Thánh có thể cho giấc mơ
1. Biểu tượng của sự chống đối thuộc linh
Một cách hiểu thần học tự nhiên là giấc mơ phản chiếu sự chống đối thuộc linh. Tân Ước nói về một kẻ thù tích cực và các thế lực thuộc linh tìm cách hại dân của Thiên Chúa. Diễn giải giấc mơ theo cách này không có nghĩa là tuyên bố một thông điệp tiên tri trực tiếp; đó là một cách mục vụ để gọi tên cuộc đấu tranh thuộc linh và khuyến khích dựa vào Kinh Thánh cùng các phương tiện ân sủng.
Hãy tiết độ và tỉnh thức: kẻ thù nghịch anh em là ma quỉ, như sư tử rống, đi rình mò chung quanh anh em, tìm kiếm người nào nó có thể nuốt được.
11Hãy mang lấy mọi khí giới của Ðức Chúa Trời, để được đứng vững mà địch cùng mưu kế của ma quỉ. 12Vì chúng ta đánh trận, chẳng phải cùng thịt và huyết, bèn là cùng chủ quyền, cùng thế lực, cùng vua chúa của thế gian mờ tối nầy, cùng các thần dữ ở các miền trên trời vậy. 13Vậy nên, hãy lấy mọi khí giới của Ðức Chúa Trời, hầu cho trong ngày khốn nạn, anh em có thể cự địch lại và khi thắng hơn mọi sự rồi, anh em được đứng vững vàng. 14Vậy, hãy đứng vững, lấy lẽ thật làm dây nịt lưng, mặc lấy giáp bằng sự công bình, 15dùng sự sẵn sàng của Tin Lành bình an mà làm giày dép. 16Lại phải lấy thêm đức tin làm thuẫn, nhờ đó anh em có thể dập tắt được các tên lửa của kẻ dữ. 17Cũng hãy lấy sự cứu chuộc làm mão trụ, và cầm gươm của Ðức Thánh Linh, là lời Ðức Chúa Trời.
2. Trải nghiệm bị bức hại hoặc thù hằn xã hội
Nếu người mơ hoặc nhân vật trong mơ đang trải qua xung đột trong đời thức, hình ảnh mục tiêu có thể vang vọng những áp lực xã hội thực tế hoặc sự bức hại. Phúc Âm và các Thư công nhận rằng những người theo Chúa có thể bị nhục mạ hoặc chịu khổ vì sự công chính. Diễn giải giấc mơ theo góc nhìn này mời gọi người Kitô hữu cân nhắc làm chứng trung tín, sự khôn ngoan, và khả năng Thiên Chúa dùng gian nan để rèn luyện tính cách.
10Phước cho những kẻ chịu bắt bớ vì sự công bình, vì nước thiên đàng là của những kẻ ấy! 11Khi nào vì cớ ta mà người ta mắng nhiếc, bắt bớ, và lấy mọi điều dữ nói vu cho các ngươi, thì các ngươi sẽ được phước. 12Hãy vui vẻ, và nức lòng mừng rỡ, vì phần thưởng các ngươi ở trên trời sẽ lớn lắm; bởi vì người ta cũng từng bắt bớ các đấng tiên tri trước các ngươi như vậy.
Vả, chúng ta biết rằng mọi sự hiệp lại làm ích cho kẻ yêu mến Ðức Chúa Trời, tức là cho kẻ được gọi theo ý muốn Ngài đã định.
3. Buộc tội và lương tâm
Một góc nhìn thần học khác thấy mô-típ mục tiêu phản ánh sự buộc tội—từ người khác hoặc từ lương tâm. Thánh Kinh miêu tả Satan và những kẻ buộc tội giả gọi người trung tín vào câu hỏi, nhưng cũng chỉ ra Đấng Christ làm người biện hộ cho chúng ta và loại bỏ sự kết án. Một giấc mơ như vậy có thể là lời mời xét mình, ăn năn nơi cần thiết, và nghỉ yên trong sự công chính của Đấng Christ.
Tôi lại nghe trên trời có tiếng lớn rằng: Bây giờ sự cứu rỗi, quyền năng, và nước Ðức Chúa Trời chúng ta đã đến cùng quyền phép của Ðấng Christ Ngài nữa; vì kẻ kiện cáo anh em chúng ta, kẻ ngày đêm kiện cáo chúng ta trước mặt Ðức Chúa Trời, nay đã bị quăng xuống rồi.
Cho nên hiện nay chẳng còn có sự đoán phạt nào cho những kẻ ở trong Ðức Chúa Jêsus Christ;
4. Lời mời sống phụ thuộc và ơn gọi
Đôi khi điều có vẻ như một hình ảnh đe dọa có thể được diễn lại như một tiếng gọi: Thiên Chúa có thể dùng căng thẳng đó để chuyển hướng khao khát của chúng ta hoặc làm sáng tỏ ơn gọi. Những giấc mơ gây bối rối có thể thúc giục việc quay về trong cầu nguyện hướng tới mục đích của Thiên Chúa thay vì hướng tới tự bảo vệ. Mặc dù Kinh Thánh không cung cấp một danh sách kiểm tra cho mọi giấc mơ, nhưng nó chỉ ra sự quan phòng dẫn dắt của Thiên Chúa đối với những ai tìm Ngài.
Ðức Giê-hô-va phán: Vì ta biết ý tưởng ta nghĩ đối cùng các ngươi, là ý tưởng bình an, không phải tai họa, để cho các ngươi được sự trông cậy trong lúc cuối cùng của mình.
5Hãy hết lòng tin cậy Ðức Giê-hô-va, Chớ nương cậy nơi sự thông sáng của con; 6Phàm trong các việc làm của con, khá nhận biết Ngài, Thì Ngài sẽ chỉ dẫn các nẻo của con.
Ghi chú tâm lý tối thiểu: một cách đọc mục vụ cũng có thể thừa nhận rằng lo âu, căng thẳng hoặc những trải nghiệm gần đây có thể định hình nội dung giấc mơ. Những quan sát như vậy nên là thứ yếu và được kiềm chế—chỉ dùng để thông tin cho chăm sóc mục vụ, không thay thế cho suy tư thần học.
Suy ngẫm mục vụ và phân định
Khi người Kitô hữu thức dậy sau một giấc mơ đáng lo về việc bị nhắm làm mục tiêu, con đường mục vụ là vững vàng và lấy Kinh Thánh làm trung tâm. Bắt đầu bằng cách dâng giấc mơ cho Thiên Chúa trong cầu nguyện và tìm sự bình an qua các phương tiện ân sủng thay vì hoảng loạn. Thử các cách giải thích bằng Kinh Thánh và bằng trái quả mà chúng sinh ra: chúng dẫn đến ăn năn, bác ái, khiêm nhường và tin cậy hay dẫn đến sợ hãi, kiêu ngạo, hay cô lập? Tìm lời khuyên từ những người Kitô trưởng thành và các mục sư. Thực hành các kỷ luật thiêng liêng mà Kinh Thánh khuyên—xưng tội, đọc Kinh Thánh, và phụ thuộc vào Thánh Linh—để dù nguồn gốc giấc mơ là gì, phản ứng của người tin được đặt nền tảng nơi Đấng Christ.
6Chớ lo phiền chi hết, nhưng trong mọi sự hãy dùng lời cầu nguyện, nài xin, và sự tạ ơn và trình các sự cầu xin của mình cho Ðức Chúa Trời. 7Sự bình an của Ðức Chúa Trời vượt quá mọi sự hiểu biết, sẽ gìn giữ lòng và ý tưởng anh em trong Ðức Chúa Jêsus Christ.
Lời Chúa là ngọn đèn cho chơn tôi, Ánh sáng cho đường lối tôi.
Ví bằng trong anh em có kẻ kém khôn ngoan, hãy cầu xin Ðức Chúa Trời, là Ðấng ban cho mọi người cách rộng rãi, không trách móc ai, thì kẻ ấy sẽ được ban cho.
Các bước thực hành: cầu nguyện xin sự rõ ràng, đọc Kinh Thánh thành tiếng để an ủi lương tâm, nói chuyện với một mục sư đáng tin cậy, và kiên nhẫn. Không phải mọi giấc mơ đều là một thông điệp cần bóc tách ngay; một vài giấc mơ tốt hơn hết giữ trong cầu nguyện cho đến khi sự rõ ràng xuất hiện.
Kết luận
Những giấc mơ về việc bị nhắm làm mục tiêu đặt ra những câu hỏi nghiêm túc, nhưng Kinh Thánh trang bị cho người Kitô hữu cách tiếp cận chúng với sự phân định tỉnh táo. Hình ảnh trong Thánh Kinh về vũ khí, buộc tội, bức hại và sự bảo vệ thiêng liêng cung cấp những hạng mục thần học giúp gọi tên trải nghiệm mà không ép buộc một ý nghĩa duy nhất. Thay vì coi giấc mơ là những oracle, người Kitô hữu được mời đem chúng dưới thẩm quyền của Kinh Thánh, cầu nguyện và khôn ngoan cộng đoàn. Trong tư thế đó, một giấc mơ đáng lo có thể trở thành cơ hội để lớn lên: làm sâu thêm lòng tin vào sự chăm sóc của Thiên Chúa, xét mình, và theo đuổi chứng tá trung tín trong thế gian. Trên hết, người Kitô hữu được khuyến khích neo đậu hy vọng nơi sự hiện diện và những lời hứa của Thiên Chúa khi họ tìm kiếm sự rõ ràng.
Vậy, chúng ta hãy vững lòng đến gần ngôi ơn phước, hầu cho được thương xót và tìm được ơn để giúp chúng ta trong thì giờ có cần dùng.