Giới thiệu
Một giấc mơ về một con ngựa vằn có thể lập tức kích thích sự tò mò của một người theo Cơ Đốc vì hoa văn đen trắng nổi bật của nó tự nhiên mời gọi suy ngẫm về những tương phản thuộc linh: ánh sáng và bóng tối, thánh khiết và tội lỗi, sự khác biệt và thuộc về. Đồng thời, Kinh Thánh không phải là một cuốn bách khoa phân bổ ý nghĩa cố định cho mọi hình ảnh động vật trong mơ. Tuy nhiên Kinh Thánh cung cấp những khung biểu tượng—những hình ảnh, chủ đề và giáo huấn thần học—mà tín hữu có thể dùng để suy nghĩ một cách trung thành về những hình ảnh lạ gặp trong giấc ngủ. Trong bài viết này tôi phác họa biểu tượng Kinh Thánh liên quan đến những phẩm chất cốt lõi của ngựa vằn, khảo sát cách Kinh Thánh xử lý giấc mơ, đưa ra một vài khả thể thần học cẩn trọng để giải thích một giấc mơ như vậy, và kết luận bằng hướng dẫn mục vụ cho phân định và các bước tiếp theo.
Biblical Symbolism in Scripture
Ngựa vằn không được nêu tên trong Kinh Thánh, nhưng đặc điểm dễ nhận thấy nhất của ngựa vằn—những sọc đen trắng tương phản—gợi vang với những chủ đề trong Kinh Thánh. Kinh Thánh thường dùng ngôn ngữ ánh sáng và bóng tối, quần áo và sự thanh sạch, và ý niệm về bản sắc đặc thù để truyền đạt chân lý thuộc linh. Những chủ đề này có thể định hình cách tín hữu suy nghĩ về một hình ảnh ngựa vằn mà không biến giấc mơ thành mặc khải đảm bảo.
Ðức Chúa Trời phán rằng: Phải có sự sáng; thì có sự sáng.
Ðức Giê-hô-va phán: Bây giờ hãy đến, cho chúng ta biện luận cùng nhau. Dầu tội các ngươi như hồng điều, sẽ trở nên trắng như tuyết; dầu đỏ như son, sẽ trở nên trắng như lông chiên.
Ðức Chúa Jêsus lại cất tiếng phán cùng chúng rằng: Ta là sự sáng của thế gian; người nào theo ta, chẳng đi trong nơi tối tăm, nhưng có ánh sáng của sự sống.
Vả, lúc trước anh em đương còn tối tăm, nhưng bây giờ đã nên người sáng láng trong Chúa. Hãy bước đi như các con sáng láng;
Tôi thưa rằng: Lạy chúa, chúa biết điều đó. Người lại phán cùng tôi rằng: Ðó là những kẻ ra khỏi cơn đại nạn, đã giặt và phiếu trắng áo mình trong huyết Chiên Con.
Ngôn ngữ ánh sáng và bóng tối trong Kinh Thánh thường chỉ những thực tại đạo đức và thuộc linh, kêu gọi con người từ bỏ tội lỗi và hướng tới sự thánh khiết. Hình ảnh về quần áo và áo choàng biểu thị vị thế trước mặt Thiên Chúa, sự ăn năn, và sự được tuyên bố công chính. Những đoạn nhấn mạnh tính đặc thù và làm chứng—được đặt riêng làm dân của Thiên Chúa—cũng giúp giải thích tại sao một loài động vật có hoa văn độc đáo có thể gợi ý thần học.
Dreams in the Biblical Tradition
Kinh Thánh ghi lại những giấc mơ như một phương tiện Thiên Chúa đôi khi dùng để giao tiếp, cảnh báo, và bày tỏ chân lý. Đồng thời các tác giả Kinh Thánh khuyên sự thận trọng: không phải giấc mơ nào cũng là thiêng liêng, và sự phân định là cần thiết. Những giấc mơ trong Kinh Thánh có thể truyền đạt ý nghĩa một cách trực tiếp, có thể chỉ tới chân lý qua phép ẩn dụ, hoặc có thể là hoạt động tinh thần bình thường. Thần học Cơ Đốc khẳng định rằng Thiên Chúa có thể dùng giấc mơ, nhưng cũng rằng Thiên Chúa thường hướng dẫn qua Kinh Thánh, công việc liên tục của Thánh Linh nơi tín hữu, và lời khuyên khôn ngoan.
Giô-sép có nằm chiêm bao, thuật lại cho các anh mình nghe; họ càng thêm ganh ghét nữa.
Vậy sự kín nhiệm được tỏ ra cho Ða-ni-ên trong sự hiện thấy ban đêm; Ða-ni-ên bèn ngợi khen Chúa trên trời.
Song đang ngẫm nghĩ về việc ấy, thì thiên sứ của Chúa hiện đến cùng Giô-sép trong giấc chiêm bao, mà phán rằng: Hỡi Giô-sép, con cháu Ða-vít, ngươi chớ ngại lấy Ma-ri làm vợ, vì con mà người chịu thai đó là bởi Ðức Thánh Linh.
Những ví dụ này cho thấy sự đa dạng: những giấc mơ báo trước, những giấc mơ cần phân định, và những giấc mơ được xác nhận bởi sự hiện diện của Thiên Chúa. Thái độ nhất quán trong Kinh Thánh là khiêm nhường—thử nghiệm và cân nhắc các cách giải thích theo Kinh Thánh và tìm lời khuyên của các tín hữu trưởng thành.
Possible Biblical Interpretations of the Dream
Dưới đây là những khả thể thần học mà một tín hữu Cơ Đốc có thể cân nhắc khi phản tư về giấc mơ ngựa vằn. Mỗi khả thể được trình bày như một khả thể thần học hơn là một dự đoán hay một thông điệp tự động.
1. A Symbol of Moral Contrast and Invitation to Repentance
Một cách đọc đơn giản nhắm vào hoa văn đen trắng của ngựa vằn như một ẩn dụ thị giác cho tương phản đạo đức. Kinh Thánh lặp đi lặp lại kêu gọi con người đi từ bóng tối sang ánh sáng và đổi đời sống đặc trưng bởi tội lỗi sang đời sống được đánh dấu bởi sự công chính. Nếu giấc mơ thúc đẩy tự xét mình, nó có thể đang hoạt động như một lời kêu gọi biểu tượng để cân nhắc những khu vực mà người ta đã dung túng sự mơ hồ đạo đức và tìm kiếm sự rõ ràng trước mặt Thiên Chúa.
Ðức Giê-hô-va phán: Bây giờ hãy đến, cho chúng ta biện luận cùng nhau. Dầu tội các ngươi như hồng điều, sẽ trở nên trắng như tuyết; dầu đỏ như son, sẽ trở nên trắng như lông chiên.
Ðức Chúa Jêsus lại cất tiếng phán cùng chúng rằng: Ta là sự sáng của thế gian; người nào theo ta, chẳng đi trong nơi tối tăm, nhưng có ánh sáng của sự sống.
2. A Reminder of Justification and New Identity
Những sọc xen kẽ cũng có thể được đọc qua lăng kính quần áo và sự rửa sạch thần thánh trong Kinh Thánh. Thiên Chúa hứa sẽ mặc cho kẻ được cứu sự công chính và rửa sạch những vết nhơ. Hoa văn của một con ngựa vằn có thể, trong giấc mơ, gợi lên những chủ đề về việc được ghi dấu hay được mặc lấy bởi công trình của Thiên Chúa—một hình ảnh mời gọi tạ ơn vì sự được tuyên bố công chính và khích lệ trong đời sống nên thánh.
Tôi thưa rằng: Lạy chúa, chúa biết điều đó. Người lại phán cùng tôi rằng: Ðó là những kẻ ra khỏi cơn đại nạn, đã giặt và phiếu trắng áo mình trong huyết Chiên Con.
Vậy, nếu ai ở trong Ðấng Christ, thì nấy là người dựng nên mới; những sự cũ đã qua đi, nầy mọi sự đều trở nên mới.
3. A Sign of Distinctive Witness
Ngựa vằn dễ nhận biết giữa các loài động vật. Trong cách đọc thần học Cơ Đốc, sự khác biệt như vậy có thể chỉ đến lời kêu gọi của hội thánh là khác biệt về phẩm cách và hành vi để danh Thiên Chúa được biết. Những giấc mơ làm nổi bật tính độc đáo có thể thúc giục phản tư về mức độ mà đời sống của một người hiện thân tính khác biệt Tin Lành bằng lời nói và việc làm.
Các ngươi là sự sáng của thế gian; một cái thành trên núi thì không khi nào bị khuất được:
hầu cho anh em ở giữa dòng dõi hung ác ngang nghịch, được nên con cái của Ðức Chúa Trời, không vít, không tì, không chỗ trách được, lại giữa dòng dõi đó, giữ lấy đạo sự sống, chiếu sáng như đuốc trong thế gian;
4. A Call to Discernment in a Mixed Situation
Đôi khi những sọc có thể biểu thị một tình huống trong đời không hoàn toàn là điều này hay điều kia—động cơ lẫn lộn, các mối quan hệ phức tạp, hoặc hoàn cảnh mơ hồ. Kinh Thánh cảnh báo tín hữu phải thực hành khôn ngoan nơi sự rõ ràng đạo đức bị che mờ và tránh những đánh giá vội vàng. Hình ảnh ngựa vằn có thể là cách tâm trí biểu đạt sự phức tạp và là một dấu hiệu mục vụ để tìm sự thận trọng và lời khuyên.
Ví bằng trong anh em có kẻ kém khôn ngoan, hãy cầu xin Ðức Chúa Trời, là Ðấng ban cho mọi người cách rộng rãi, không trách móc ai, thì kẻ ấy sẽ được ban cho.
5Hãy hết lòng tin cậy Ðức Giê-hô-va, Chớ nương cậy nơi sự thông sáng của con; 6Phàm trong các việc làm của con, khá nhận biết Ngài, Thì Ngài sẽ chỉ dẫn các nẻo của con.
5. A Minimal Natural Explanation (Separated and Brief)
Trong khi giữ các khả thể thần học là chính, hợp lý khi ghi nhận ngắn gọn rằng giấc mơ thường xử lý những trải nghiệm gần đây, hình ảnh hoặc nội dung truyền thông. Nếu hình ảnh ngựa vằn xuất hiện sau khi tiếp xúc với nội dung về động vật hoặc thiên nhiên, giải thích tự nhiên này có thể giải thích giấc mơ mà không có ý nghĩa thần học. Tín hữu có thể giữ cả hai khả thể tự nhiên lẫn thần học mà không ép buộc một khả thể thành duy nhất.
Pastoral Reflection and Discernment
Khi một tín hữu thức dậy với một hình ảnh động vật sống động, phản ứng mục vụ nên thận trọng và lấy Kinh Thánh làm trung tâm. Bắt đầu bằng cầu nguyện, xin khôn ngoan, bình an, và sự rõ ràng hơn là khẳng định ngay lập tức. Mang giấc mơ vào ánh sáng của Lời Đức Chúa Trời: hỏi xem bất kỳ cách giải thích nào có mâu thuẫn với giáo huấn của Kinh Thánh hay không. Chia sẻ giấc mơ với một tín hữu trưởng thành hoặc mục sư để nhận lời khuyên khôn ngoan. Kiên nhẫn: ý nghĩa rõ ràng có thể không xuất hiện ngay, và phương tiện chủ yếu của Thiên Chúa trong hướng dẫn vẫn là Kinh Thánh và công việc liên tục của Thánh Linh trong đời nên thánh của người tin.
Chớ lo phiền chi hết, nhưng trong mọi sự hãy dùng lời cầu nguyện, nài xin, và sự tạ ơn và trình các sự cầu xin của mình cho Ðức Chúa Trời.
Lời Chúa là ngọn đèn cho chơn tôi, Ánh sáng cho đường lối tôi.
Tránh coi giấc mơ như một nhiệm vụ hay mệnh lệnh tiên tri. Thay vào đó hãy xem nó như có thể gợi lên—một hình ảnh có thể khuyên răn suy ngẫm, xưng nhận, hoặc cam kết lại với đời sống Tin Lành. Nếu giấc mơ dẫn đến ăn năn, hào phóng, hoặc hòa giải, hãy đánh giá những quả ấy theo tiêu chuẩn Kinh Thánh và tiến hành.
Kết luận
Một giấc mơ về ngựa vằn mời gọi suy ngẫm theo những dòng chảy Kinh Thánh: tương phản giữa ánh sáng và bóng tối, quần áo của sự công chính, chứng tá đặc thù, và nhu cầu khôn ngoan trong những hoàn cảnh lẫn lộn. Kinh Thánh không cung cấp một mục từ tra cứu từng giấc mơ cho ngựa vằn, nhưng Kinh Thánh đưa ra những hạng mục biểu tượng phong phú giúp tín hữu hiểu những hình ảnh nổi bật. Tiếp cận những giấc mơ như vậy bằng sự khiêm nhường, thử các cách giải thích theo Kinh Thánh, tìm lời khuyên khôn ngoan, và để những chân lý dẫn dắt của Tin Lành định hình phản ứng. Bằng cách đó, ngay cả một hình ảnh kỳ lạ ban đêm cũng có thể trở thành dịp để trưởng thành thuộc linh hơn là lo lắng.