Giới thiệu
Những giấc mơ về một cặp được lý tưởng hóa — một "cặp đôi trong mơ" — thường thu hút sự chú ý của những người Cơ đốc vì chúng chạm tới những khao khát sâu xa: sự thân mật, giao ước, danh tính và sự thuộc về. Những hình ảnh như vậy có thể khuấy lên hy vọng, khao khát, bối rối hoặc sự thuyết phục. Cần bắt đầu với một tiền đề rõ ràng: Kinh Thánh không phải là một cẩm nang giải mã cho mọi giấc mơ. Kinh Thánh không cung cấp một từ điển giấc mơ một đổi một. Tuy nhiên, Kinh Thánh cung cấp những khuôn khổ biểu tượng phong phú và các phạm trù thần học giúp người Cơ đốc suy tư về ý nghĩa mà các hình ảnh giấc mơ cụ thể có thể mang theo trong bối cảnh đức tin. Việc giải thích cẩn trọng và khiêm tốn tìm cách nhận biết ý nghĩa theo ánh sáng của Kinh Thánh, giáo huấn Kitô, và sự khôn ngoan mục vụ hơn là nhảy vội tới những kết luận giật gân hoặc quyết định tất định.
Biểu tượng trong Kinh Thánh
Hình ảnh một cặp — hai người được kết hợp với nhau — xuất hiện nhiều lần khắp Kinh Thánh và mang theo một số ý nghĩa thần học đan xen. Ở mức đơn giản nhất, nó có thể tượng trưng cho giao ước hôn nhân và trật tự tạo dựng của mối quan hệ loài người. Nó cũng hoạt động như một ẩn dụ cho tình yêu giao ước của Đức Chúa Trời, sự hiệp nhất giữa Đấng Christ và dân Ngài, và động lực của tình yêu và sự trung tín lẫn nhau.
Bởi vậy cho nên người nam sẽ lìa cha mẹ mà dính díu cùng vợ mình, và cả hai sẽ trở nên một thịt.
22Hỡi kẻ làm vợ, phải vâng phục chồng mình như vâng phục Chúa, 23vì chồng là đầu vợ, khác nào Ðấng Christ là đầu Hội thánh, Hội thánh là thân thể Ngài, và Ngài là Cứu Chúa của Hội thánh. 24Ấy vậy, như Hội thánh phục dưới Ðấng Christ, thì đờn bà cũng phải phục dưới quyền chồng mình trong mọi sự. 25Hỡi người làm chồng, hãy yêu vợ mình, như Ðấng Christ đã yêu Hội thánh, phó chính mình vì Hội thánh, 26để khiến Hội nên thánh sau khi lấy nước rửa và dùng Ðạo làm cho Hội tinh sạch, 27đặng tỏ ra hội thánh đầy vinh hiển, không vết, không nhăn, không chi giống như vậy, nhưng thánh sạch không chỗ trách được ở trước mặt Ngài. 28Cũng một thể ấy, chồng phải yêu vợ như chính thân mình. Ai yêu vợ mình thì yêu chính mình vậy. 29Vì chẳng hề có người nào ghét chính thân mình, nhưng nuôi nấng săn sóc nó như Ðấng Christ đối với Hội thánh, 30vì chúng ta là các chi thể của thân Ngài. 31Vậy nên người đờn ông phải lìa cha mẹ mà dính díu với vợ mình, hai người cùng nên một thịt. 32Sự mầu nhiệm ấy là lớn, tôi nói về Ðấng Christ và Hội thánh vậy. 33Thế thì mỗi người trong anh em phải yêu vợ mình như mình, còn vợ thì phải kính chồng.
Lương nhơn tôi thuộc về tôi, và tôi thuộc về người; Người chăn bầy mình giữa đám bông huệ,
4Ngài trả lời rằng: Các ngươi há chưa đọc lời chép về Ðấng Tạo Hóa, hồi ban đầu, dựng nên một người nam, một người nữ, 5và có phán rằng: Vì cớ đó người nam sẽ lìa cha mẹ, mà dính díu với vợ mình; hai người sẽ cùng nên một thịt hay sao? 6Thế thì, vợ chồng không phải là hai nữa, nhưng một thịt mà thôi. Vậy, loài người không nên phân rẽ những kẻ mà Ðức Chúa Trời đã phối hiệp!
Những đoạn này cho thấy các khía cạnh khác nhau của biểu tượng cặp đôi. Sáng Thế trình bày tầm nhìn nền tảng về hai người trở nên một trong hôn nhân. Ê-phê-sô phát triển hình ảnh đó theo hướng Christô-luận: mối quan hệ hôn nhân con người phản chiếu tình yêu của Đấng Christ dành cho hội thánh. Sách Thánh Vịnh Nhân Thơ (Song of Songs) ca ngợi tình yêu lãng mạn và giao ước bằng sự thân mật thi ca. Lời của Chúa Giê-su về hôn nhân trong Tin Mừng nhấn mạnh tính bền vững và ý muốn thần thánh trong việc kết hợp hai người.
Vì biểu tượng cặp đôi bao trùm văn chương tạo dựng, khôn ngoan, ngôn sứ và tông đồ, nó là một hình ảnh đa nghĩa; ý nghĩa chính xác trong bất kỳ giấc mơ nào phụ thuộc vào bối cảnh, cuộc sống của người mơ, và cách hình ảnh đó cộng hưởng với các chủ đề Kinh Thánh.
Những giấc mơ trong truyền thống Kinh Thánh
Kinh Thánh chứng thực rằng giấc mơ đôi khi là phương tiện giao tiếp thần linh, nhưng cũng mô tả giấc mơ là mơ hồ — đôi khi có ý nghĩa, đôi khi sai lệch. Truyền thống Kinh Thánh khuyến khích sự thẩm xét cẩn trọng, kiểm tra trong cộng đồng, và sự khiêm tốn khi giải thích giấc mơ. Giấc mơ không nên được chấp nhận tự động là thông điệp thần linh cũng như không nên bị loại bỏ ngay lập tức.
5Giô-sép có nằm chiêm bao, thuật lại cho các anh mình nghe; họ càng thêm ganh ghét nữa. 6Người nói rằng: Tôi có điềm chiêm bao, xin các anh hãy nghe tôi thuật: 7Chúng ta đương ở ngoài đồng bó lúa, nầy bó lúa tôi đứng dựng lên, còn bó lúa của các anh đều đến ở chung quanh, sấp mình xuống trước bó lúa tôi. 8Các anh người bèn đáp rằng: Vậy, mầy sẽ cai trị chúng ta sao? mầy sẽ hành-quyền trên chúng ta sao? Họ càng ganh ghét hơn nữa, vì điềm chiêm bao và lời nói của chàng. 9Giô-sép lại nằm chiêm bao nữa, thuật cùng các anh mình rằng: Tôi còn một điềm chiêm bao nữa: Nầy mặt trời, mặt trăng, và mười một ngôi sao đều sấp mình xuống trước mặt tôi! 10Chàng thuật chiêm bao đó lại cho cha và các anh mình nghe; nhưng cha chàng quở mà hỏi rằng: Ðiềm chiêm bao của mầy đó có nghĩa chi? Có phải tao, mẹ, và các anh mầy đều phải đến sấp mình xuống đất trước mặt mầy chăng? 11Các anh lấy làm ganh ghét chàng; còn cha lại ghi nhớ lấy điều đó.
Song đang ngẫm nghĩ về việc ấy, thì thiên sứ của Chúa hiện đến cùng Giô-sép trong giấc chiêm bao, mà phán rằng: Hỡi Giô-sép, con cháu Ða-vít, ngươi chớ ngại lấy Ma-ri làm vợ, vì con mà người chịu thai đó là bởi Ðức Thánh Linh.
Những câu chuyện về Giô-sép và Giô-sép trong Tân Ước cho thấy giấc mơ có thể tiết lộ mục đích của Đức Chúa Trời, nhưng chúng cũng đòi hỏi sự giải thích và thường là sự xác nhận về sự quan phòng của Đức Chúa Trời theo thời gian. Thần học Kitô do đó xem giấc mơ là có khả năng gợi ý, nhưng không bao giờ thay thế Kinh Thánh hay việc phân định trong cộng đồng.
Những cách hiểu Kinh Thánh có thể về giấc mơ
Dưới đây là một vài khả thể thần học để cân nhắc. Chúng được đưa ra như những lựa chọn diễn giải, không phải là những dự báo hay thông điệp cố định.
Khao khát giao ước và động lực hướng đến sự hiệp nhất
Một cách đọc trực tiếp là giấc mơ về một cặp hòa hợp nhấn mạnh khao khát thuộc về giao ước — ý niệm Kinh Thánh về hai người trở nên một dưới Đức Chúa Trời. Điều này có thể chỉ đến mong muốn hôn nhân cam kết, hòa giải trong một mối quan hệ đang có, hoặc lời nhắc về ý định tạo dựng cho sự đồng hành của con người.
Bởi vậy cho nên người nam sẽ lìa cha mẹ mà dính díu cùng vợ mình, và cả hai sẽ trở nên một thịt.
31Vậy nên người đờn ông phải lìa cha mẹ mà dính díu với vợ mình, hai người cùng nên một thịt. 32Sự mầu nhiệm ấy là lớn, tôi nói về Ðấng Christ và Hội thánh vậy. 33Thế thì mỗi người trong anh em phải yêu vợ mình như mình, còn vợ thì phải kính chồng.
Nhìn theo cách này, giấc mơ mời gọi suy ngẫm về các cam kết và sự thánh thiện của các mối quan hệ giao ước như được khuôn khổ bởi Kinh Thánh.
Đấng Christ và Hội Thánh: Biểu tượng tâm linh
Vì Kinh Thánh nhiều lần dùng hình ảnh nghi lễ hôn nhân cho mối quan hệ giữa Đấng Christ và dân Ngài, một cặp đôi trong giấc mơ có thể là biểu tượng cho mối quan hệ của người tin với Đức Chúa Trời. Nó có thể diễn tả khát khao thân mật giao ước với Đấng Christ, một tiếng gọi đến lòng trung tín, hoặc là lời nhắc thần học rằng tình yêu nhân loại nên phản chiếu tình yêu thiêng liêng.
25Hỡi người làm chồng, hãy yêu vợ mình, như Ðấng Christ đã yêu Hội thánh, phó chính mình vì Hội thánh, 26để khiến Hội nên thánh sau khi lấy nước rửa và dùng Ðạo làm cho Hội tinh sạch, 27đặng tỏ ra hội thánh đầy vinh hiển, không vết, không nhăn, không chi giống như vậy, nhưng thánh sạch không chỗ trách được ở trước mặt Ngài.
Chúng ta hãy hớn hở vui mừng, tôn vinh Ngài; vì lễ cưới Chiên Con đã tới, và vợ Ngài đã sửa soạn,
Tôi cũng thấy thành thánh, là Giê-ru-sa-lem mới, từ trên trời, ở nơi Ðức Chúa Trời mà xuống, sửa soạn sẵn như một người vợ mới cưới trang sức cho chồng mình.
Diễn giải giấc mơ theo hướng thiêng liêng nhấn mạnh sự hiệp nhất với Đấng Christ hơn là sự ghép đôi nhân loại theo nghĩa đen. Cách đọc này khuyến khích đánh giá xem giấc mơ có chỉ dẫn đến việc đổi mới lòng tận tụy, ăn năn, hoặc thờ phượng hơn là một thông báo cụ thể về một người phu quân/phụ nữ.
Lời kêu gọi thánh hóa lẫn nhau và phục vụ
Một giấc mơ về một cặp gương mẫu có thể nhấn mạnh những nhân đức mà Kinh Thánh tán dương trong các mối quan hệ trung tín: khiêm nhường, phục tùng lẫn nhau, tình yêu hy sinh, và sự thánh khiết. Nó có thể hoạt động như một giáo lý — không phải dự báo một bạn đời cụ thể mà dạy về tính cách của những mối quan hệ mà Đức Chúa Trời trọng.
Hãy kính sợ Ðấng Christ mà vâng phục nhau.
Vậy thì anh em hãy khuyên bảo nhau, gây dựng cho nhau, như anh em vẫn thường làm.
Cách giải thích này thúc giục người mơ cân nhắc cách họ sống các nhân đức Kitô trong cộng đồng và trong quan hệ, khuyến khích sự trưởng thành trong tình yêu xây dựng người khác.
Cảnh báo chống thờ ngẫu tượng hoặc lý tưởng hóa
Không phải mọi giấc mơ dễ chịu đều hướng tới phước lành. Kinh Thánh cảnh báo chống việc tôn thờ một điều sáng tạo nào đó, kể cả những tưởng tượng lãng mạn. Một "cặp đôi trong mơ" có thể phản ánh việc lý tưởng hóa phi thực tế về các chuẩn mực quan hệ hoặc là một sự trốn tránh trách nhiệm tinh thần hay đạo đức.
Duyên là giả dối, sắc lại hư không; Nhưng người nữ nào kính sợ Ðức Giê-hô-va sẽ được khen ngợi.
Nhưng trước hết, hãy tìm kiếm nước Ðức Chúa Trời và sự công bình của Ngài, thì Ngài sẽ cho thêm các ngươi mọi điều ấy nữa.
Theo cách mục vụ, lựa chọn này mời gọi sự tự kiểm trung thực: Giấc mơ có đang kéo người ta ra khỏi việc tin cậy nơi Đức Chúa Trời hay hướng tới những lý tưởng không thể đạt được không? Những sự gắn bó đó có làm che mờ lòng tận tụy đối với Đức Chúa Trời không?
Ghi chú ngắn mang tính thế tục hoặc tâm lý: các nhà tâm lý học có thể mô tả những giấc mơ như vậy là biểu hiện của khao khát, nhu cầu chưa được thỏa mãn, hoặc việc tiềm thức luyện tập các động lực mối quan hệ. Lời giải thích đó có thể hữu ích ở mức độ nhất định nhưng nên là phụ thuộc vào việc suy tư thần học.
Suy niệm mục vụ và phân định
Khi người Cơ đốc trải nghiệm những giấc mơ nổi bật về một cặp đôi, phản ứng được khuyến nghị là mục vụ và thuộc linh: cầu xin khôn ngoan, thử các cảm nhận theo Kinh Thánh, thảo luận với những tín hữu trưởng thành, và tìm lời khuyên mục vụ. Giấc mơ nên được cân nhắc trong cộng đồng, không hành động vội vàng theo chúng. Về phương diện thực tiễn điều này có nghĩa là đọc Kinh Thánh để tìm hướng dẫn về tình yêu, giao ước, và sự thánh khiết; mang giấc mơ vào cuộc đối thoại cầu nguyện với một mục sư hoặc người hướng dẫn thuộc linh; và quan sát xem các chủ đề của giấc mơ có sinh hoa trái trong đời sống mộ đạo hay không.
Ví bằng trong anh em có kẻ kém khôn ngoan, hãy cầu xin Ðức Chúa Trời, là Ðấng ban cho mọi người cách rộng rãi, không trách móc ai, thì kẻ ấy sẽ được ban cho.
Hỡi kẻ rất yêu dấu, chớ tin cậy mọi thần, nhưng hãy thử cho biết các thần có phải đến bởi Ðức Chúa Trời chăng; vì có nhiều tiên tri giả đã hiện ra trong thiên hạ.
Hãy xin Đức Chúa Trời cho sự phân định thay vì điều chắc chắn. Hãy thử mọi thôi thúc nội tâm theo Kinh Thánh và theo lời khuyên của hội thánh. Nếu một giấc mơ thúc đẩy hành động, hãy bảo đảm hành động đó phù hợp với các mệnh lệnh Kinh Thánh và khôn ngoan của cộng đồng Kitô.
Kết luận
Một giấc mơ về một "cặp đôi trong mơ" đứng ở giao điểm của khao khát nhân loại sâu xa và biểu tượng phong phú trong Kinh Thánh. Kinh Thánh cung cấp những motif — hiệp nhất giao ước, tình yêu nghi lễ của Đấng Christ dành cho hội thánh, sự thánh hóa lẫn nhau, và những cảnh báo chống thờ ngẫu tượng — giúp người Cơ đốc diễn giải những hình ảnh như vậy một cách khôn ngoan. Việc giải thích nên khiêm tốn, có nền tảng cộng đồng, và lấy Kinh Thánh làm trung tâm. Thay vì tìm kiếm những thông điệp giật gân, các tín hữu được mời dùng giấc mơ như dịp để suy ngẫm trong cầu nguyện, gia tăng đời sống tận tụy, và bước đi thực tế hướng tới những mối quan hệ theo ý muốn của Đức Chúa Trời.