Giới thiệu
Những giấc mơ có hình ảnh liên quan đến voodoo có thể gây bối rối cho tín hữu Kitô. Sự phối hợp giữa các đồ nghi lễ, hình ảnh về thần linh, và những nghi thức xa lạ chạm tới những câu hỏi sâu sắc về thực tại thần linh, tập quán văn hóa và trung thành đạo đức. Cần nhận định vì sao một giấc mơ như vậy gây chú ý: nó mang tính thần linh, nó khơi lên nỗi sợ với một số người, và nó chạm tới những chủ đề mà Kinh Thánh đã đề cập—thờ ngẫu tượng, quyền lực thần linh, và lòng người. Đồng thời, tín hữu phải nhớ rằng Kinh Thánh không phải là một cuốn từ điển giấc mơ. Kinh Thánh không đưa ra một mã một-một đơn giản cho mọi hình ảnh xuất hiện trong giấc ngủ. Thay vào đó, Kinh Thánh cung cấp các khung biểu tượng, các phạm trù thần học, và những thực hành mục vụ để giúp xét đoán ý nghĩa của giấc mơ trong một thế giới quan lấy Đức Kitô làm trung tâm.
Biểu tượng Kinh Thánh trong Kinh Thánh
Khi tín hữu tìm kiếm các mô thức Kinh Thánh, có một số chủ đề nổi lên liên quan đến những hình ảnh thường gắn với voodoo: Kinh Thánh nói rõ chống lại các thực hành huyền bí, cảnh báo về các quyền lực thần linh đứng sau sự thờ lạy sai, và kêu gọi dân Chúa sống cảnh giác và thánh khiết. Ngôn ngữ Kinh Thánh về bùa phép, nhà bói, tượng thần, và quyền lực tinh thần thường được đặt trong bối cảnh kêu gọi rời bỏ sự lệ thuộc vào bất cứ điều gì khác ngoài Đức Chúa Trời hằng sống và quay trở về ăn năn, tin cậy nơi Đức Kitô.
10Ở giữa ngươi chớ nên có ai đem con trai hay con gái mình ngang qua lửa, chớ nên có thầy bói, hoặc kẻ hay xem sao mà bói, thầy phù thủy, thầy pháp, 11kẻ hay dùng ếm chú, người đi hỏi đồng cốt, kẻ thuật số, hay là kẻ đi cầu cong; 12vì Ðức Giê-hô-va lấy làm gớm ghiếc kẻ làm các việc ấy, và vì các sự gớm ghiếc ấy, nên Giê-hô-va Ðức Chúa Trời ngươi đuổi các dân tộc đó khỏi trước mặt ngươi.
20Chắc là không; nhưng đồ người ngoại đạo cúng tế là cúng tế các quỉ, chớ không phải cúng tế Ðức Chúa Trời. Vậy, tôi không muốn anh em thông đồng với các quỉ. 21Anh em chẳng có thể uống chén của Chúa và cũng uống chén của các quỉ; chẳng có thể dự tiệc của Chúa, lại dự tiệc của các quỉ.
10Vả lại, anh em phải làm mạnh dạn trong Chúa, nhờ sức toàn năng của Ngài. 11Hãy mang lấy mọi khí giới của Ðức Chúa Trời, để được đứng vững mà địch cùng mưu kế của ma quỉ. 12Vì chúng ta đánh trận, chẳng phải cùng thịt và huyết, bèn là cùng chủ quyền, cùng thế lực, cùng vua chúa của thế gian mờ tối nầy, cùng các thần dữ ở các miền trên trời vậy. 13Vậy nên, hãy lấy mọi khí giới của Ðức Chúa Trời, hầu cho trong ngày khốn nạn, anh em có thể cự địch lại và khi thắng hơn mọi sự rồi, anh em được đứng vững vàng. 14Vậy, hãy đứng vững, lấy lẽ thật làm dây nịt lưng, mặc lấy giáp bằng sự công bình, 15dùng sự sẵn sàng của Tin Lành bình an mà làm giày dép. 16Lại phải lấy thêm đức tin làm thuẫn, nhờ đó anh em có thể dập tắt được các tên lửa của kẻ dữ. 17Cũng hãy lấy sự cứu chuộc làm mão trụ, và cầm gươm của Ðức Thánh Linh, là lời Ðức Chúa Trời. 18Hãy nhờ Ðức Thánh Linh, thường thường làm đủ mọi thứ cầu nguyện và nài xin. Hãy dùng sự bền đổ trọn vẹn mà tỉnh thức về điều đó, và cầu nguyện cho hết thảy các thánh đồ.
Có lắm người trước theo nghề phù pháp đem sách vỡ mình đốt trước mặt thiên hạ; người ta tính giá sách đó, cọng là năm muôn đồng bạc.
Những đoạn Kinh Thánh này, cùng với những đoạn khác, cho thấy mối quan tâm nhất quán trong Kinh Thánh. Sách Lề Luật cấm việc hỏi ý thần khồn và thầy bói. Các ngôn sứ và sứ đồ cảnh báo rằng tham gia vào các thực hành gắn với quyền lực khác có thể kéo người ta vào ách thuộc linh. Ngôn ngữ của Phao-lô trong Ê-phê-sô mô tả cuộc sống Kitô là một trận tranh đấu chống lại các quyền lực thần linh, và ví dụ trong Công Vụ cho thấy các tân tín hữu đã vứt bỏ những đồ vật liên quan đến thực hành huyền bí như một phần của việc trở về với Đức Kitô.
Những giấc mơ trong truyền thống Kinh Thánh
Kinh Thánh khẳng định rằng giấc mơ có thể mang ý nghĩa thần học: Chúa đã dùng giấc mơ vào những lúc để dạy dỗ, cảnh báo, và hướng dẫn con người. Các giấc mơ của Giu-se và lời hứa tiên tri rằng Thiên Chúa sẽ đổ ra những giấc mơ là một phần hồ sơ trong Kinh Thánh. Tuy nhiên, chứng nhân Kinh Thánh cũng nhấn mạnh việc thử thách các tuyên bố và thận trọng. Giấc mơ không phải là mặc nhiên là mặc khải; chúng phải được cân nhắc theo Lời Chúa, kiểm chứng bằng Kinh Thánh, và đem ra trong sự phân định của cộng đồng.
Giô-sép có nằm chiêm bao, thuật lại cho các anh mình nghe; họ càng thêm ganh ghét nữa.
Sau đó, ta sẽ đổ Thần ta trên các loài xác thịt; con trai và con gái các ngươi sẽ nói tiên tri; những người già cả các ngươi sẽ thấy chiêm bao, những kẻ trai trẻ các ngươi sẽ xem sự hiện thấy.
Hỡi kẻ rất yêu dấu, chớ tin cậy mọi thần, nhưng hãy thử cho biết các thần có phải đến bởi Ðức Chúa Trời chăng; vì có nhiều tiên tri giả đã hiện ra trong thiên hạ.
Những tham chiếu này minh họa cả hai khía cạnh trong cách tiếp cận Kinh Thánh: Đức Chúa Trời đã dùng giấc mơ, và tín hữu được dạy phải thử xét các linh hồn và đo lường mọi tuyên bố mặc khải theo chân lý nơi Đức Kitô và giáo huấn của Kinh Thánh.
Những cách diễn giải Kinh Thánh có thể có cho giấc mơ
1. Biểu tượng của thờ ngẫu tượng hoặc đồng hóa tôn giáo
Trong thần học Kinh Thánh, hình ảnh nghi lễ, đồ vật bùa chú, hoặc sự trung thành với các quyền lực khác có thể chỉ tới tội thờ ngẫu tượng. Kinh Thánh thường ngang nhau hóa việc tận hiến cho vật tạo, hoặc các thực hành tìm quyền năng bên ngoài Đức Chúa Trời, với sự bất trung. Một giấc mơ có hình ảnh voodoo có thể được hiểu thần học như một dấu hiệu nội tâm cho thấy lòng hướng về những trung thành khác, hoặc như một sự đối diện biểu tượng với những lĩnh vực nơi đức tin bị xâm phạm. Đây không phải là một phán quyết siêu nhiên mà là một gợi ý mục vụ để xét lại các trung thành và ăn năn khi cần thiết.
10Ở giữa ngươi chớ nên có ai đem con trai hay con gái mình ngang qua lửa, chớ nên có thầy bói, hoặc kẻ hay xem sao mà bói, thầy phù thủy, thầy pháp, 11kẻ hay dùng ếm chú, người đi hỏi đồng cốt, kẻ thuật số, hay là kẻ đi cầu cong; 12vì Ðức Giê-hô-va lấy làm gớm ghiếc kẻ làm các việc ấy, và vì các sự gớm ghiếc ấy, nên Giê-hô-va Ðức Chúa Trời ngươi đuổi các dân tộc đó khỏi trước mặt ngươi.
20Chắc là không; nhưng đồ người ngoại đạo cúng tế là cúng tế các quỉ, chớ không phải cúng tế Ðức Chúa Trời. Vậy, tôi không muốn anh em thông đồng với các quỉ. 21Anh em chẳng có thể uống chén của Chúa và cũng uống chén của các quỉ; chẳng có thể dự tiệc của Chúa, lại dự tiệc của các quỉ.
2. Cảnh báo về việc tham gia vào các thực hành huyền bí
Kinh Thánh cảnh báo chống lại việc tham gia vào các nghi lễ huyền bí vì hậu quả thuộc linh của chúng và vì chúng làm người ta rời khỏi giao ước với Đức Chúa Trời. Nếu một giấc mơ gây lo ngại về việc đã từng hoặc đang tham gia vào các thực hành huyền bí, lời kêu gọi trong Kinh Thánh rõ ràng: từ bỏ những thực hành đó, tìm sự ăn năn, và đặt niềm tin nơi Đức Kitô mà thôi thay vì tin vào bất kỳ quyền năng huyền thuật nào. Tân Ước cũng ghi nhận những bước cụ thể mà các tân tín hữu đã làm khi rời bỏ sự dính líu vào huyền bí.
Có lắm người trước theo nghề phù pháp đem sách vỡ mình đốt trước mặt thiên hạ; người ta tính giá sách đó, cọng là năm muôn đồng bạc.
Vì chúng ta đánh trận, chẳng phải cùng thịt và huyết, bèn là cùng chủ quyền, cùng thế lực, cùng vua chúa của thế gian mờ tối nầy, cùng các thần dữ ở các miền trên trời vậy.
3. Lời mời cảnh giác thuộc linh và phân định
Những hình ảnh này có thể hoạt động như một lời nhắc về thực tế của sự chống đối thuộc linh và nhu cầu các kỷ luật thuộc linh. Ẩn dụ áo giáp của Phao-lô và ngôn ngữ Kinh Thánh về chống lại ma quỷ gợi ý rằng giấc mơ có thể phô bày những cuộc đấu tranh thuộc linh đòi hỏi cầu nguyện, đắm chìm trong Kinh Thánh, và cảnh giác tỉnh táo. Diễn giải này nhấn mạnh sự chuẩn bị và đặt niềm tin vào sức mạnh của Đức Chúa Trời hơn là sợ hãi.
10Vả lại, anh em phải làm mạnh dạn trong Chúa, nhờ sức toàn năng của Ngài. 11Hãy mang lấy mọi khí giới của Ðức Chúa Trời, để được đứng vững mà địch cùng mưu kế của ma quỉ. 12Vì chúng ta đánh trận, chẳng phải cùng thịt và huyết, bèn là cùng chủ quyền, cùng thế lực, cùng vua chúa của thế gian mờ tối nầy, cùng các thần dữ ở các miền trên trời vậy. 13Vậy nên, hãy lấy mọi khí giới của Ðức Chúa Trời, hầu cho trong ngày khốn nạn, anh em có thể cự địch lại và khi thắng hơn mọi sự rồi, anh em được đứng vững vàng. 14Vậy, hãy đứng vững, lấy lẽ thật làm dây nịt lưng, mặc lấy giáp bằng sự công bình, 15dùng sự sẵn sàng của Tin Lành bình an mà làm giày dép. 16Lại phải lấy thêm đức tin làm thuẫn, nhờ đó anh em có thể dập tắt được các tên lửa của kẻ dữ. 17Cũng hãy lấy sự cứu chuộc làm mão trụ, và cầm gươm của Ðức Thánh Linh, là lời Ðức Chúa Trời. 18Hãy nhờ Ðức Thánh Linh, thường thường làm đủ mọi thứ cầu nguyện và nài xin. Hãy dùng sự bền đổ trọn vẹn mà tỉnh thức về điều đó, và cầu nguyện cho hết thảy các thánh đồ.
Vậy hãy phục Ðức Chúa Trời; hãy chống trả ma quỉ, thì nó sẽ lánh xa anh em.
4. Ký ức văn hóa hoặc tâm lý trong khung thần học
Một số giấc mơ dựa vào ký ức văn hóa, tưởng tượng lo âu, hoặc các tiếp xúc gần đây. Cách tiếp cận mục vụ của Kinh Thánh cho phép giấc mơ phát sinh từ sự xử lý hình ảnh của tâm trí trong khi vẫn khuyến khích diễn giải một cách thận trọng. Từ góc nhìn thần học, những giấc mơ như vậy có thể là dịp đem nỗi sợ đến với Chúa, tìm sự thật Kinh Thánh cho trí tưởng tượng, và tránh gán cho chúng quyền lực siêu nhiên. Đây là một lời giải thích thế tục tối thiểu được nêu ra riêng và được đặt dưới quyền suy xét thần học.
Ðừng làm theo đời nầy, nhưng hãy biến hóa bởi sự đổi mới của tâm thần mình, để thử cho biết ý muốn tốt lành, đẹp lòng và trọn vẹn của Ðức Chúa Trời là thể nào.
5. Lời mời ăn năn và đổi đời theo Tin Lành
Đôi khi những hình ảnh gắn với hệ thống thần linh khác có thể hoạt động, theo một cách đọc Kinh Thánh, như một lời mời đến quyền năng biến đổi của Tin Lành. Tân Ước kể lại cách mọi người bỏ lại đồ vật của các trung thành trước đây khi họ đón nhận Đức Kitô. Do đó, một giấc mơ có thể khích lệ một sự trở lại mới hướng về Đức Chúa Trời và xa lìa bất cứ điều gì cản trở đức tin.
Có lắm người trước theo nghề phù pháp đem sách vỡ mình đốt trước mặt thiên hạ; người ta tính giá sách đó, cọng là năm muôn đồng bạc.
Ðừng làm theo đời nầy, nhưng hãy biến hóa bởi sự đổi mới của tâm thần mình, để thử cho biết ý muốn tốt lành, đẹp lòng và trọn vẹn của Ðức Chúa Trời là thể nào.
Suy ngẫm mục vụ và phân định
Khi tín hữu trải qua những giấc mơ gây khó chịu liên quan đến hình ảnh huyền bí, Kinh Thánh vạch ra một cách tiếp cận mang tính khiêm nhường, cộng đoàn và cầu nguyện. Trước hết, đừng vội đưa ra kết luận kịch tính; kiểm tra ấn tượng theo Kinh Thánh và tránh xem giấc mơ như một mặc khải riêng tư có quyền vượt qua giáo huấn Kinh Thánh. Thứ hai, mang vấn đề này vào những cuộc trò chuyện cầu nguyện với những tín đồ trưởng thành hoặc lãnh đạo nhà thờ có thể giúp đánh giá giấc mơ theo giáo lý và săn sóc mục vụ. Thứ ba, đáp ứng một cách thực tiễn: xưng tội bất kỳ tội nào biết được, từ bỏ mọi liên hệ với các thực hành huyền bí, và nuôi dưỡng các kỷ luật thuộc linh—đọc Kinh Thánh đều đặn, cầu nguyện, thờ phượng, và chịu trách nhiệm với người khác—những điều củng cố đức tin và giữ gìn trí tưởng tượng. Cuối cùng, kháng cự nỗi sợ bằng cách neo niềm hy vọng nơi chiến thắng của Đức Kitô trên các quyền lực và thế lực.
Chớ lo phiền chi hết, nhưng trong mọi sự hãy dùng lời cầu nguyện, nài xin, và sự tạ ơn và trình các sự cầu xin của mình cho Ðức Chúa Trời.
Lời Chúa là ngọn đèn cho chơn tôi, Ánh sáng cho đường lối tôi.
Những người nầy có ý hẳn hoi hơn người Tê-sa-lô-ni-ca, đều sẵn lòng chịu lấy đạo, ngày nào cũng tra xem Kinh Thánh, để xét lời giảng có thật chăng.
Vậy, hãy xưng tội cùng nhau, và cầu nguyện cho nhau, hầu cho anh em được lành bịnh: người công bình lấy lòng sốt sắng cầu nguyện, thật có linh nghiệm nhiều.
Kết luận
Những giấc mơ có hình ảnh voodoo đặt ra những câu hỏi dễ hiểu cho tín hữu. Kinh Thánh không đưa ra một chìa khóa giấc mơ chung cho mọi trường hợp, nhưng Kinh Thánh đưa ra một khung: tránh các thực hành huyền bí, nhận ra thực tế của sự chống đối thuộc linh, thử kiểm nghiệm trải nghiệm theo Kinh Thánh, và đáp ứng bằng ăn năn, cầu nguyện và cộng đoàn. Thay vì xem giấc mơ như một phán quyết, hãy dùng nó như một lời nhắc cho suy ngẫm dựa trên Kinh Thánh và đối thoại mục vụ. Trong mọi sự, tin cậy vào quyền uy của Lời Chúa và sự đảm bảo về chiến thắng của Đức Kitô khi bạn tìm kiếm sự rõ ràng và bình an.