Giới thiệu
Một giấc mơ trong đó xuất hiện một sợi xiềng là hình ảnh nhanh chóng thu hút sự chú ý của tín hữu. Xiềng mang nặng vị trí đạo đức và thần học trong Kinh Thánh: chúng có thể gợi ý sự giam cầm, kiềm chế, liên kết, hoặc cam kết giao ước. Tuy nhiên cần bắt đầu với một lời cảnh giác: Kinh Thánh không phải là một cuốn từ điển giải mã giấc mơ một-một. Nó không cung cấp một mã cố định biến mọi hình ảnh giấc mơ thành một ý nghĩa duy nhất. Thay vào đó, Kinh Thánh đưa ra các mô thức biểu tượng, các phạm trù thần học và các tiền lệ trong tường thuật giúp tín hữu nhận diện những ý nghĩa khả dĩ trong ánh sáng của phúc âm. Việc giải thích đòi hỏi sự khiêm nhường trong cầu nguyện, chú ý đến Kinh Thánh và lời khuyên khôn ngoan.
Biểu tượng Kinh Thánh trong Kinh Thánh
Trên toàn bộ Kinh Thánh, hình ảnh xiềng và sự trói buộc xuất hiện trong một số khu vực thần học lặp lại. Một cách dùng rõ ràng là ngôn ngữ về sự nô lệ và giam cầm. Các ngôn sứ và thánh vịnh mô tả những người bị giữ chặt bởi tội lỗi, áp bức hoặc bị giam giữ; ngôn ngữ Tân Ước về làm nô lệ cho tội cũng vẽ nên cảnh giam cầm đạo đức mà Đức Kitô giải phóng chúng ta khỏi đó.
Ðức Chúa Jêsus đáp rằng: Quả thật, quả thật, ta nói cùng các ngươi, ai phạm tội lỗi là tôi mọi của tội lỗi.
6vì biết rõ rằng người cũ của chúng ta đã bị đóng đinh trên thập tự giá với Ngài, hầu cho thân thể của tội lỗi bị tiêu diệt đi, và chúng ta không phục dưới tội lỗi nữa. 7Vì ai đã chết thì được thoát khỏi tội lỗi.
Xiềng cũng xuất hiện trong các tường thuật về sự giam giữ thể xác, nơi quyền năng giải cứu của Thiên Chúa được phô bày. Những câu chuyện về các sứ đồ và những người chịu khổ khác bị trói nhưng được thả nhấn mạnh khả năng của Thiên Chúa trong việc lật ngược sự kiềm chế của con người và minh chứng cho sự công chính.
25Lối nữa đêm, Phao-lô và Si-la đương cầu nguyện, hát ngợi khen Ðức Chúa Trời; và những tù phạm đều nghe. 26Thình lình, có nơi động đất rất lớn, đến nỗi nền ngục rúng động; cùng một lúc, các cửa mở ra, xiềng tù phạm thảy đều tháo cả.
Xiềng cũng có thể được dùng như biểu tượng cho sự kiềm chế tâm linh và việc kiềm chế tạm thời cái ác. Trong hình ảnh khải huyền ngay cả việc trói buộc cái ác vũ trụ cũng được mô tả bằng những thuật ngữ tương tự xiềng và xiềng xích.
1Ðoạn, tôi thấy một vị thiên sứ trên trời xuống, tay cầm chìa khóa vực sâu và một cái xiềng lớn. 2Người bắt con rồng, tức là con rắn đời xưa, là ma quỉ, là Sa-tan, mà xiềng nó lại đến ngàn năm. 3Người quăng nó xuống vực, đóng cửa vực và niêm phong lại, hầu cho nó không đi lừa dối các dân được nữa, cho đến chừng nào hạn một ngàn năm đã mãn. Sự đó đoạn, Sa-tan cũng phải được thả ra trong ít lâu.
Đồng thời hình ảnh này có thể mang tính ambivalent hơn. Một sợi xiềng là một mối liên kết. Ở chiều tích cực nó có thể gợi ý sự liên kết, tính liên tục, và các cam kết ràng buộc của đời sống giao ước và hiệp nhất Giáo hội. Sự nhấn mạnh của Tân Ước về một thân thể và sự phụ thuộc lẫn nhau mang một ý nghĩa xây dựng cho những hình ảnh về việc bị ràng buộc với nhau trong tình yêu và chân lý.
3dùng dây hòa bình mà giữ gìn sự hiệp một của Thánh Linh. 4Chỉ có một thân thể, một Thánh Linh, như anh em bởi chức phận mình đã được gọi đến một sự trông cậy mà thôi; 5chỉ có một Chúa, một đức tin, một phép báp tem; 6chỉ có một Ðức Chúa Trời và một Cha của mọi người, Ngài là trên cả mọi người, giữa mọi người và ở trong mọi người.
12Vả, như thân là một, mà có nhiều chi thể, và như các chi thể của thân dầu có nhiều, cũng chỉ hiệp thành một thân mà thôi, Ðấng Christ khác nào như vậy. 13Vì chưng chúng ta hoặc người Giu-đa, hoặc người Gờ-réc, hoặc tôi mọi, hoặc tự chủ, đều đã chịu phép báp-tem chung một Thánh Linh để hiệp làm một thân; và chúng tôi đều đã chịu uống chung một Thánh Linh nữa. 14Thân cũng chẳng phải có một chi thể, bèn là nhiều chi thể. 15Nếu chơn rằng: vì ta chẳng phải là tay, nên ta không thuộc về thân, thì chẳng phải bởi đó chơn không có phần trong thân. 16Và nếu tai rằng: Vì ta chẳng phải là mắt, nên ta không thuộc về thân, thì tai chẳng phải bởi đó không có phần trong thân. 17Ví bằng cả thân đều là mắt, thì sự nghe ở đâu? Nếu cả thân đều là tai, thì sự ngửi ở đâu? 18Nhưng bây giờ, Ðức Chúa Trời đã sắp đặt các chi thể của thân chúng ta, ban cho mỗi một chi thể cái địa vị theo ý Ngài lấy làm tốt mà chỉ định. 19Nếu chỉ có một chi thể mà thôi, thì cái thân ở đâu? 20vậy, có nhiều chi thể, song chỉ có một thân. 21Mắt không được nói với bàn tay rằng: Ta chẳng cần đến mầy; đầu cũng chẳng được nói với chơn rằng: Ta chẳng cần đến bay. 22Trái lại, các chi thể của thân xem ra rất yếu đuối lại là cần dùng. 23Chi thể nào trong thân chúng ta nghĩ là hèn hạ hơn, thì chúng ta tôn trọng hơn; chi thể nào chẳng đẹp, thì chúng ta lại trau giồi hơn, 24còn như cái nào đã đẹp rồi, thì không cần trau giồi. Nhưng Ðức Chúa Trời đã sắp đặt thân người, để chi thể nào thiếu thốn thì được quí trọng hơn, 25hầu cho trong thân không có sự phân rẽ, mà các chi thể phải đồng lo tưởng đến nhau. 26Lại, trong các chi thể, khi có một cái nào chịu đau đớn, thì các cái khác đều cùng chịu; và khi một cái nào được tôn trọng, thì các cái khác cùng vui mừng. 27Vả, anh em là thân của Ðấng Christ, và là chi thể của thân, ai riêng phần nấy.
Bởi vì hình ảnh xuất hiện trong những bối cảnh khác nhau này, tính biểu tượng Kinh Thánh không giảm xuống thành một nhị phân đơn giản. Xiềng biểu thị sự giam cầm và giải phóng, áp bức và bảo vệ, phân mảnh và hiệp nhất. Nhiệm vụ thần học là cân nhắc những mô thức Kinh Thánh nào chiếu sáng nhất cho giấc mơ trong bối cảnh cá nhân và cộng đồng của nó.
Những giấc mơ trong truyền thống Kinh Thánh
Kinh Thánh gồm nhiều giấc mơ và thị kiến hoạt động theo nhiều cách khác nhau: như phương tiện mặc khải, như cách báo trước, và như cột mốc tường thuật định hình công việc của Thiên Chúa giữa loài người. Những giấc mơ đầu của Giô-sép và vai trò của ông như người giải mộng, và các trải nghiệm thị kiến trong triều đình của Đa-ni-ên, là các ví dụ nổi bật trong Kinh Thánh. Điều quan trọng là, cách xử lý giấc mơ trong Kinh Thánh đòi hỏi phân định: có giấc mơ mang ý nghĩa thần linh; có giấc mơ thì không; và việc giải thích đòi hỏi sự khôn ngoan, thử nghiệm và phù hợp với lời và bản tính của Thiên Chúa.
Giô-sép có nằm chiêm bao, thuật lại cho các anh mình nghe; họ càng thêm ganh ghét nữa.
Thần học Kitô hữu vì thế kêu gọi sự thận trọng. Giấc mơ có thể là ân tứ, nhưng chúng cũng có thể phản ánh lo lắng, ký ức, hoặc hình ảnh văn hóa. Việc giải thích giấc mơ trong Kinh Thánh luôn được đặt trong cộng đồng, Kinh Thánh và việc kiểm tra của các nhà tiên tri chứ không phải là sự chắc chắn cá nhân hóa.
Những cách giải thích Kinh Thánh có thể cho giấc mơ
Dưới đây là một số khả thể thần học cho một “giấc mơ về xiềng,” được trình bày như các giải thích thần học hơn là các dự đoán. Mỗi khả thể dựa trên các mô thức Kinh Thánh trong khi nhận ra rằng phân định mục vụ phải chú ý đến bối cảnh cá nhân.
1. Biểu tượng của nô lệ và nhu cầu được giải phóng
Một cách đọc thẳng thắn liên kết sợi xiềng với những hình ảnh Kinh Thánh về làm nô lệ cho tội, giam cầm, hoặc áp bức bên ngoài. Nếu giấc mơ nhấn mạnh việc bị giữ chặt, bị kiềm chế, hoặc không thể di chuyển, biểu tượng có thể vang vọng nhu cầu được giải phóng xuyên suốt Kinh Thánh. Câu chuyện Kinh Thánh lặp lại hành trình từ nô lệ đến giải phóng, và một giấc mơ như vậy có thể mời gọi một người suy xét những lĩnh vực nơi công việc giải phóng của Đức Kitô là cần thiết.
Ðức Chúa Jêsus đáp rằng: Quả thật, quả thật, ta nói cùng các ngươi, ai phạm tội lỗi là tôi mọi của tội lỗi.
6vì biết rõ rằng người cũ của chúng ta đã bị đóng đinh trên thập tự giá với Ngài, hầu cho thân thể của tội lỗi bị tiêu diệt đi, và chúng ta không phục dưới tội lỗi nữa. 7Vì ai đã chết thì được thoát khỏi tội lỗi.
Sự kiêng ăn mà ta chọn lựa, há chẳng phải là bẻ những xiềng hung ác, mở những trói của ách, thả cho kẻ bị ức hiếp được tự do, bẻ gãy mọi ách, hay sao?
2. Dấu hiệu bị áp bức tâm linh kèm hy vọng được cứu vớt
Khi xiềng xuất hiện trong các tường thuật về áp bức quỷ quyệt hoặc giam giữ bất công, tường thuật thường bao gồm một hành động giải cứu—một trận động đất, một lời nói, một can thiệp. Nếu giấc mơ truyền đạt mạnh nỗi nặng tâm linh, nó có thể chỉ tới một cuộc đấu tranh tâm linh cần cầu nguyện, các bí tích hoặc các phương tiện ân sủng, và mục vụ mục sư hơn là suy đoán gây hoang mang.
Vì Ðức Chúa Jêsus đương truyền cho tà ma phải ra khỏi người đó mà nó đã ám từ lâu; dầu họ giữ người, xiềng và còng chơn lại, người cứ bẻ xiềng tháo còng, và bị quỉ dữ đem vào nơi đồng vắng.
25Lối nữa đêm, Phao-lô và Si-la đương cầu nguyện, hát ngợi khen Ðức Chúa Trời; và những tù phạm đều nghe. 26Thình lình, có nơi động đất rất lớn, đến nỗi nền ngục rúng động; cùng một lúc, các cửa mở ra, xiềng tù phạm thảy đều tháo cả.
3. Sự ràng buộc giao ước hoặc quan hệ
Không phải mọi hình ảnh xiềng trong Kinh Thánh đều tiêu cực. Một số đoạn nhấn mạnh việc bị ràng buộc cùng nhau như các thành viên của một thân thể, bị ràng buộc bởi lời thề, hoặc bị ràng buộc trong trung tín giao ước. Nếu sợi xiềng trong giấc mơ liên kết con người, các thế hệ, hoặc các cam kết, biểu tượng có thể gọi sự chú ý đến những mối ràng buộc mang phước lành và kiềm chế vì cuộc sống trung tín—những cam kết hôn nhân, nhà thờ, hoặc trách nhiệm cộng đồng giữ người ta bên nhau.
3dùng dây hòa bình mà giữ gìn sự hiệp một của Thánh Linh. 4Chỉ có một thân thể, một Thánh Linh, như anh em bởi chức phận mình đã được gọi đến một sự trông cậy mà thôi; 5chỉ có một Chúa, một đức tin, một phép báp tem; 6chỉ có một Ðức Chúa Trời và một Cha của mọi người, Ngài là trên cả mọi người, giữa mọi người và ở trong mọi người.
12Vả, như thân là một, mà có nhiều chi thể, và như các chi thể của thân dầu có nhiều, cũng chỉ hiệp thành một thân mà thôi, Ðấng Christ khác nào như vậy. 13Vì chưng chúng ta hoặc người Giu-đa, hoặc người Gờ-réc, hoặc tôi mọi, hoặc tự chủ, đều đã chịu phép báp-tem chung một Thánh Linh để hiệp làm một thân; và chúng tôi đều đã chịu uống chung một Thánh Linh nữa. 14Thân cũng chẳng phải có một chi thể, bèn là nhiều chi thể. 15Nếu chơn rằng: vì ta chẳng phải là tay, nên ta không thuộc về thân, thì chẳng phải bởi đó chơn không có phần trong thân. 16Và nếu tai rằng: Vì ta chẳng phải là mắt, nên ta không thuộc về thân, thì tai chẳng phải bởi đó không có phần trong thân. 17Ví bằng cả thân đều là mắt, thì sự nghe ở đâu? Nếu cả thân đều là tai, thì sự ngửi ở đâu? 18Nhưng bây giờ, Ðức Chúa Trời đã sắp đặt các chi thể của thân chúng ta, ban cho mỗi một chi thể cái địa vị theo ý Ngài lấy làm tốt mà chỉ định. 19Nếu chỉ có một chi thể mà thôi, thì cái thân ở đâu? 20vậy, có nhiều chi thể, song chỉ có một thân. 21Mắt không được nói với bàn tay rằng: Ta chẳng cần đến mầy; đầu cũng chẳng được nói với chơn rằng: Ta chẳng cần đến bay. 22Trái lại, các chi thể của thân xem ra rất yếu đuối lại là cần dùng. 23Chi thể nào trong thân chúng ta nghĩ là hèn hạ hơn, thì chúng ta tôn trọng hơn; chi thể nào chẳng đẹp, thì chúng ta lại trau giồi hơn, 24còn như cái nào đã đẹp rồi, thì không cần trau giồi. Nhưng Ðức Chúa Trời đã sắp đặt thân người, để chi thể nào thiếu thốn thì được quí trọng hơn, 25hầu cho trong thân không có sự phân rẽ, mà các chi thể phải đồng lo tưởng đến nhau. 26Lại, trong các chi thể, khi có một cái nào chịu đau đớn, thì các cái khác đều cùng chịu; và khi một cái nào được tôn trọng, thì các cái khác cùng vui mừng. 27Vả, anh em là thân của Ðấng Christ, và là chi thể của thân, ai riêng phần nấy.
4. Lời nhắc về sự kiềm chế chủ quyền của Thiên Chúa đối với sự dữ
Trong Kinh Thánh khải huyền, việc trói buộc biểu tượng của cái ác tiên báo phán xét của Thiên Chúa và việc kiềm chế tạm thời của hỗn loạn vũ trụ. Một giấc mơ về xiềng xuất hiện như một sự kiềm chế do Thiên Chúa áp đặt có thể vang vọng hy vọng Kinh Thánh rằng Thiên Chúa giới hạn hỗn loạn và cuối cùng đem sự cứu rỗi, dù điều này nên được giữ như suy tư thần học hơn là một tuyên bố chữ nghĩa về các sự kiện.
1Ðoạn, tôi thấy một vị thiên sứ trên trời xuống, tay cầm chìa khóa vực sâu và một cái xiềng lớn. 2Người bắt con rồng, tức là con rắn đời xưa, là ma quỉ, là Sa-tan, mà xiềng nó lại đến ngàn năm. 3Người quăng nó xuống vực, đóng cửa vực và niêm phong lại, hầu cho nó không đi lừa dối các dân được nữa, cho đến chừng nào hạn một ngàn năm đã mãn. Sự đó đoạn, Sa-tan cũng phải được thả ra trong ít lâu.
5. Lời mời xét mình và ăn năn
Đôi khi hình ảnh xiềng có thể hoạt động như một lời nhắc mục vụ: xét xem nơi nào những ràng buộc, mô thức tội lỗi, hoặc hành vi chưa ăn năn đã giới hạn tự do tâm linh. Cách hiểu này hướng tới sự ăn năn, phục hồi qua bí tích, và vâng lời mới, phản ánh nhịp điệu Kinh Thánh của sự cảm kích tội, xưng tội và phục hồi.
Ðấng Christ đã buông tha chúng ta cho được tự do; vậy hãy đứng vững, chớ lại để mình dưới ách tôi mọi nữa.
Những kẻ ở trong tối tăm và bóng sự chết, Bị khốn khổ và xích sắt bắt buộc,
Suy ngẫm mục vụ và phân định
Khi một giấc mơ về xiềng làm tín hữu bối rối hoặc tò mò, phản ứng Kitô hữu nên được định hình bởi Kinh Thánh và cộng đồng. Trước hết, cầu nguyện với sự thành thật: đem hình ảnh đến cùng Thiên Chúa và tìm rõ ràng chứ không phải sợ hãi. Thứ hai, thử kiểm tra ấn tượng đó với Kinh Thánh. Những giấc mơ kêu gọi hành động trái với Kinh Thánh nên được gạt sang một bên. Thứ ba, tìm lời khuyên: một mục sư, một người hướng dẫn tinh thần, hoặc một người bạn Kitô trưởng thành có thể giúp cân nhắc các ý nghĩa khả dĩ.
Nếu giấc mơ gợi lo âu hoặc gây xáo trộn tái diễn, sự trợ giúp thực tế là thích hợp. Song song với các thực hành tâm linh cầu nguyện—đọc Kinh Thánh, xưng tội, và tham dự vào đời sống Giáo hội—tham khảo ý kiến chuyên gia chăm sóc sức khỏe có thể là khôn ngoan; sự giúp đỡ như vậy tương thích với và thường bổ sung cho việc chăm sóc tâm linh. Trên hết hãy nhớ rằng việc giải thích là tạm thời. Trình bày các ý nghĩa thần học như những khả thể để thử nghiệm trong lò luyện của cầu nguyện và Kinh Thánh, chứ không phải là những tuyên bố rõ ràng không thể chối cãi.
Kết luận
Một giấc mơ có xiềng gợi lên những chủ đề phong phú của Kinh Thánh: nô lệ và tự do, áp bức và giải cứu, liên kết và giao ước, kiềm chế vũ trụ và cám dỗ cá nhân. Kinh Thánh cung cấp các khung biểu tượng để phân định những khả thể này, nhưng không bao giờ thu gọn trải nghiệm chủ quan phức tạp xuống một công thức duy nhất. Tín hữu được kêu gọi đáp lại bằng sự khiêm nhường trong cầu nguyện, suy ngẫm thấm đẫm Kinh Thánh, và phân định cộng đồng khôn ngoan, tự hỏi phúc âm của Đức Kitô giải quyết điều mà hình ảnh có thể đang chỉ tới như thế nào. Bằng cách đó, một giấc mơ làm bối rối hoặc thắc mắc có thể trở thành dịp để tăng trưởng tâm linh hơn là gây nên mối lo vô nghĩa.